OVT

1e uur: Huilend Mariabeeldje, Wolynië, ‘patafysica, 13-10-2024    (03:31) 'Dao jank Maria', zo luidt het carnavalsnummer over het wonder uit Brunssum. 30 jaar geleden zou een Mariabeeld tranen van bloed hebben gehuild, het dorpje werd een bedevaartsoort. Cultuurtheoloog Frank Bosman vertelt hoe de katholieke kerk omgaat met meldingen van wonderen.  (15:09) Het museum De schat van Simpelveld is gevestigd in een klooster dat van 1878 tot 2012 de Zusters van het Arme Kind Jezus vestigde. OVT-verslaggever Christianne Alvarado praat met zuster Waltraud in de kamer oprichtster Clara Fey. Die in 2018 -124 jaar na haar dood- nog zaligverklaard werd, omdat ze een wonder had verricht.   (18:51) 'Oekraïne zal geen toestemming krijgen om toe te treden tot de EU als het de kwestie van Wolynië niet oplost', aldus de Poolse Defensieminister. De massamoorden in Wolynië blijven een historisch trauma dat de landen verdeelt. Historicus Ivo van de Wijdeven vertelt meer.  (30:19) Folkduo The Coo met ‘About Time’  (35:44) Column van Micha Wertheim   (39:12) De oppervlakte van God en de zijwindgevoeligheid van de optelsom. Dat is waar de ‘patafysica zich o.a. mee bezighoudt. Schrijver en ‘patafysicus Matthijs van Boxtel schreef een boek over deze wetenschap van denkbeeldige oplossingen en is te gast.  Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/13-10-2024.html#   

(01:45) In het Museum Valse Kunst gaat OVT-verslaggever Christianne Alvarado op zoek naar echte-nepkunst. Zo staan er twee Rietveld-stoelen in het museum. Welke is de beste namaak? Conservator René Loesberg vertelt. (05:38) Hier hebben we een Museum voor valse kunst, maar in China doen ze daar helemaal niet aan. Daar bestaat juist een lange traditie van kopiëren van kunst. In het Wereldmuseum van Rotterdam opent komende week de tentoonstelling 'Made in China'. Conservator Willemijn van Noord vertelt.  (17:19) Column van Suzanna Jansen  (21:22) Het debat over het Israël-Palestina conflict is ultiem gepolariseerd. Maar volgens Derk Walters zijn er vijf visies op het conflict te onderscheiden. Hij vertelt waar die blikken vandaan komen en hoe ze zijn gerepresenteerd in de Israëlische samenleving.  (33:33) Zangeres Marlene Bakker met ‘Stain’.  (37:08) In het Museum Valse Kunst gaat OVT-verslaggever Christianne Alvarado op zoek naar echte-nepkunst. Conservator René Loesberg vertelt over de bekendste Nederlandse vervalser Han van Meegeren, die nu zelf ook vervalst is.  (40:15) Divorced, beheaded, died, divorced, beheaded, survived. Een rijmpje over de vrouwen van Henry VIII. Zijn laatste vrouw, Catherine Parr, overleefde. Over haar gaat de nieuwe film Firebrand. Wie was zij? Hoogleraar Vroegmoderne Literatuur & Cultuur Nadine Akkerman is te gast over de geschiedenis achter de fictie.  Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/06-10-2024.html#  

 (02:04) Deze uitzending komt live vanuit het Museum Valse Kunst in Vledder. Daar is het Maand van de Geschiedenis-thema ‘Echt nep’ voorbeeldig duidelijk te behandelen. Maar hoe is dit nep-kunst museum eigenlijk begonnen? Oprichtster Erna Plenter-Jansen vertelt.  (09:58) In het Museum Valse Kunst gaat OVT-verslaggever Christianne Alvarado op zoek naar echte-nepkunst. Conservator René Loesberg vertelt over de recente ontdekking van een echte Jan Sluijters.  (10:44) Een échte vervalsing wordt nooit ontdekt en een goede vervalser wordt nooit bekend. Toch werd meestervervalser Han van Meegeren beroemd om zijn vervalsingen en wist hij zelfs nazikopstuk Göring een Vermeer aan te smeren. Journalist en historicus Pieter van Os te gast over valse kunst.   (26:35) Zangeres Marlene Bakker met ‘Witte Wieven’.  (31:24) Deze week viel Israël buurland Libanon binnen om Hezbollah te verzwakken. Deze terroristische organisatie werd in 1982 als reactie op de eerdere inval van Israël opgericht. Nora Stel, universitair docent Conflictstudies, vertelt over de Israëlische inval van 1982 en de groei van Hezbollah.  (43:50) Historische boeken met Sanne Frequin. Zij bespreekt:   Lloyd Llewellyn-Jones, 'De Cleopatra’s' Jenny Reynaerts, 'Geesje & Anna' Benjamin Duerr, 'De droom van Den Haag' (shortlist Libris geschiedenisprijs) Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/06-10-2024.html#  

 (00:29) OVT-verslaggever Christianne Alvarado loopt met conservator Hans Piena door de 18e -eeuwse Hindeloopen-kamer. Wat is nagemaakt, en waarom?  (06:16) In 1974 trok de softpornofilm Emmanuelle miljoenen bezoekers. De film gold als symbool voor seksuele bevrijding. In de nieuwe versie staat dat nog steeds centraal, maar op een andere manier.  (21:40) Tim Knol -  Uncle Pen van Bill Monroe.  (24:54) Filosoof Hans Schnitzler schrijft al meer dan 15 jaar over de gevolgen van digitalisering voor de samenleving en in het essay van de Maand van de Geschiedenis van dit jaar gaat hij op zoek naar de historische context daarvan.  (35:55) Tim Knol- I’ve Endured van Ola Belle Reed.  (38:55) Sinds vorig jaar staat het beroemde planetarium van Eise Eisinga in Franeker op de Unesco Werelderfgoedlijst. En nu is er met 'Machineman, de tijden van Eise Eisinga' ook een volwaardige biografie. Sandra Langereis schreef het en schuift aan.  Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/29-09-2025.html#

(03:12) Traditiegetrouw opent OVT de Maand van de Geschiedenis in het Nederlands Openluchtmuseum te Arnhem. Daar staan op een groot landgoed allerlei gebouwen en objecten uit de Nederlandse geschiedenis in de open lucht, om zo de bezoeker de geschiedenis te doen ervaren. Maar wat is eigenlijk de geschiedenis van dit museum zelf, en hoe ‘echt’ is het beeld van de geschiedenis dat dit museum laat zien? Te gast is conservator Hans Piena.  (10:06) Wie z’n gelijk wil krijgen, kan tal van retorische trucjes inzetten en anders rest je altijd nog het ultieme grove geschut: de nazivergelijking. Arend Hulshof schreef voor Trouw juist niets minder dan een 'Ode aan de nazivergelijking'.  (24:20) De column van Abdelkader Benali.  (28:04) Tim Knol- Deep Dark Woods van Tim Knol & the Blue Grass Boogiemen  (30:37)) Tim Knol over de authenticiteit van Amerikaanse volksmuziek, Bluegrass. Hoe behoud je de authenticiteit ervan als je als Nederlander zulke muziek speelt?  (37:41) OVT-verslaggever Christianne Alvarado loopt met conservator Hans Piena van het Openluchtmuseum door de wasserij uit 1910. Wat is nagemaakt, en waarom?   (42:38) Historische boeken met Wim Berkelaar. Hij bespreekt:   Richard Evans, Hitlers mensen. De gezichten van het Derde Rijk. Barry Strauss, De moord op Julius Caesar Michal Citroen, Een adres. Eén van deze boeken is deze maand het winboek! Kans maken? Mail naar ovtboek@vpro.nl  Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/29-09-2025.html#

(01:24) Een gekidnapt Westen, dat is Midden-Europa volgens Milan Kundera in zijn gelijknamige essay uit 1983. Nu is dit essay in het Nederlands verschenen. Guido van Hengel vertelt over de invloed van dit essay en wat het ons nu nog vertelt over Midden-Europa.  (15:11) De documentaire 'Poème Électronique' gaat over de ontstaansgeschiedenis van de elektronische muziek. Ruim tien jaar voordat Otis Redding zong dat hij on the dock of the bay zat, werd er in het Eindhovense Natuurkundig Laboratorium al volledig elektronische muziek gecomponeerd en opgenomen.  Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/22-09-2024.html#   

(01:45) Piepers en portofoons ontploften uit het niets in Libanon. De Mossad zat hoogstwaarschijnlijk achter deze actie.  Deze inlichtingendienst heeft meer opvallende acties uitgevoerd.  Bart Funnekotter schuift aan om te vertellen over de operaties van de Mossad.   (15:52) Rijdende tribunes, een brandend vliegtuig, spectaculaire scènes – op zaterdag gaat de oorlogsmusical 40-45 in première in Nederland. Tijmen Dokter is bij de première en vertelt over de gespannen relatie tussen entertainment en historische werkelijkheid.  (28:24) De column van John Jansen van Galen.   (32:16) De centrale bank van de Verenigde Staten, de Federal Reserve, heeft afgelopen woensdag de rente verlaagd en volgens Trump is dat een politiek spelletje om zijn Democratische tegenstrever Kamala Harris te helpen. Maar is dit wel zo? Te gast is Thomas Bottelier.   (41:28) Historische boeken met Sanne Frequin. Zij bespreekt:   -María Jesús Fuente, Licht van mijn ogen -David Gibbins, Een geschiedenis van de wereld in 12 scheepswrakken -Rick Honings, De ontdekking van Insulinde   Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/22-09-2024.html#  

(00:40) Bij een traditionele bruiloft is de jurk van de bruid bijna altijd wit. Maar waar komt deze traditie vandaan? Het antwoord is te vinden in de nieuwe tentoonstelling over Nederlandse bruidsmode van het Fries Museum. Conservator Eveline Holsappel is te gast.  (07:35) Roline Redmond is te gast over haar nieuwe bundel met autobiografische verhalen: 'De wasvrouw van de Drambrandersgracht'. Hierin keert ze terug naar het verleden van haar familie en onderzoekt ze hun pogingen zich van de nasleep van de slavernij te ontdoen.  (19:55) Het Spoor terug: excessief geweld door de zedenpolitie zorgde in 2022 in Iran voor een ongekende protestgolf, geïnitieerd door vrouwen. Donya Ahmadi en Halleh Gorashi vertellen over de historisch onderbelichte vrouwenbeweging in Iran.  Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/15-09-2024.html#  

Annelien de Dijn, expert op het gebied van Amerikaanse verkiezingen, bespreekt hoe 'vrijheid' een verrassend centraal thema van de Democraten is. Robin Rustenburg en Esmee helpen herinneren aan de Waalcrossing van 1944, met persoonlijke verhalen over re-enactment. Verder wordt de psychiatrisering van de samenleving onder de loep genomen, met een blik op de verschuiving in het stigma rondom mentale gezondheid. Annelien deelt ook inzichten uit historische boeken die relevante lessen voor de huidige tijd bieden.

(00:46) Volgend weekend is het weer open monumentendag en dan kan je op plekken binnenkijken die normaal nooit geopend zijn voor het publiek. Maartje Duin, maker van onze podcast-serie Mina en Mevrouw, tipt een plek die met de serie te maken heeft.  (06:40) Boeken met Fresco Sam-Sin.  (20:52) In Het Spoor Terug: Tussen voet en Aarde hoor je de geschiedenis van de straatbedekking. Marten Minkema bewandelt de straten van Amsterdam en Londen met Thomas A.P. van Leeuwen, auteur van het nieuwe boek ‘The Thinking Foot – A Pedestrian Study of Paving’.  Meer info: https://www.vpro.nl/programmas/ovt/luister/afleveringen/2024/08-09-2024.html#