

De Atlantische Blik
Atlantische Commissie
In De Atlantische Blik duiken we samen met experts dieper in de achtergrond van huidige trans-Atlantische veiligheidsvraagstukken en geopolitieke ontwikkelingen.
Episodes
Mentioned books

Nov 13, 2026 • 46min
Paul Verhagen: ‘Nederland kan niet eens belasting heffen zonder Microsoft’
Jarenlang zagen we technologie vooral als vooruitgang: het internet zou de wereld verbinden en democratischer maken. Maar inmiddels bouwen techbedrijven infrastructuren waar complete samenlevingen van afhankelijk zijn. Auteur Paul Verhagen noemt dat The Techtonic Shift: een fundamentele verschuiving waarbij technologie niet alleen onze samenleving verandert, maar ook de macht van staten zelf ter discussie stelt. In deze aflevering van De Atlantische Blik spreekt presentator Maarten Muns met Verhagen over zijn gelijknamige boek. Verhagen, met een Nederlandse vader, een Amerikaans-Chinese moeder en twee paspoorten, woonde in Beijing en is zelf een product van de geglobaliseerde wereld. Hij legt uit waarom we volgens hem van een ‘Digital Pangea’ naar verschillende techno-ideologische machtsblokken gaan, en of het vrije internet zoals we dat kenden al voorbij is. Ook bespreken ze hoe Big Tech zo machtig kon worden, hoe afhankelijk Nederland is van Amerikaanse technologiebedrijven en waarom AI volgens Verhagen de aardbeving is die de breuklijn tussen technologie en democratische instituties verder openscheurt. Chipmachinemaker ASML staat symbool voor de nieuwe technologische koude oorlog tussen Amerika en China. En Verhagen betoogt iets waar in Atlantische kringen de wenkbrauwen van zullen fronsen: Europa heeft een ‘necessary pivot to China’ nodig. Tot slot kijken ze vooruit: wat kunnen we leren van de Japanse keizer Meiji, en hoe krijgt een gewone burger weer zeggenschap over krachten als Big Tech, AI en geopolitiek? Deze aflevering is op 30 september 2026 opgenomen. In De Atlantische Blik bespreken we de grote geopolitiek met de mensen die er zelf middenin zitten. Een podcast van de Atlantische Commissie.

Oct 30, 2026 • 46min
Gal Beckerman: ‘Wie durft er nog nee te zeggen tegen Trump?'
Amerikaanse Atlantic journalist en auteur Gal Beckerman onderzoekt in zijn boek How to Be a Dissident wat mensen ertoe brengt om tegen de stroom in te gaan. Waarom zeggen sommige mensen ‘nee’ wanneer anderen zich aanpassen? En wat kunnen we leren van dissidenten als Aleksej Navalny en Václav Havel?In deze aflevering van De Atlantische Blik spreekt presentator Geert Jan Hahn met Beckerman over de kunst van het verzet in een tijd waarin democratische instituties onder druk staan en autoritaire leiders steeds meer invloed proberen uit te oefenen. Beckerman vertelt hoe zijn zorgen over de politieke ontwikkelingen in de Verenigde Staten hem ertoe brachten op zoek te gaan naar mensen die durven op te staan tegen president Trump wanneer anderen zwijgen.Wat onderscheidt een dissident van een activist? En waarom is het voor de meeste mensen zo moeilijk om tegen de meerderheid in te gaan? Aan de hand van historische voorbeelden legt Beckerman uit hoe conformisme werkt, waarom mensen zich aanpassen en wat ervoor nodig is om op een beslissend moment toch ‘nee’ te zeggen.Ook de actualiteit komt uitgebreid aan bod. Wat kunnen we leren van Aleksej Navalny, die wist welke risico's hij liep toen hij terugkeerde naar Rusland? Waarom kan humor een krachtig wapen zijn tegen autoritaire machthebbers? En hoe ziet verzet eruit in een democratie als de Verenigde Staten, waar instituties, bedrijven en burgers volgens Beckerman onder onder politieke druk komen te staan? Daarnaast bespreken Hahn en Beckerman de naderende midterms, de rol van individuele burgers en de vraag hoe ook gewone mensen in hun dagelijks leven weerstand kunnen bieden aan onrecht.In De Atlantische Blik bespreken we de grote geopolitiek met de mensen die er zelf middenin zitten. Een podcast van de Atlantische Commissie.

Oct 23, 2026 • 50min
Madeleijn van den Nieuwenhuizen: ‘Mamdani laat zien hoe je politiek weer concreet maakt'
Rechtshistoricus en mediacriticus Madeleijn van den Nieuwenhuizen (@zeikschrift) woont en werkt sinds tien jaar in New York. Ze kwam naar Amerika in de laatste maanden van Obama, maakte de opkomst van Trump, de verharding en de verdeeldheid van dichtbij mee, en zag ook een nieuwe progressieve beweging ontstaan: van Bernie Sanders en AOC tot het succes van Zohran Mamdani in haar eigen stad. In deze aflevering van De Atlantische Blik spreekt presentator Frank Kromer met Van den Nieuwenhuizen over een Amerika dat in tien jaar tijd bijna onherkenbaar veranderde. Ze vertelt waarom Amerikanen volgens haar fundamenteel anders in elkaar zitten dan wij denken, en hoe de hoge huren en de kosten van levensonderhoud in New York het dagelijks leven bepalen. In NRC schreef ze over de aanpak van Mamdani. Wat maakt zijn concrete agenda over betaalbaarheid zo krachtig, welke rol speelt de beweging van de Democratic Socialists of America erachter, en waarom moet links volgens haar ook een tegenstander durven aanwijzen? Daarnaast legt ze uit wat zij verstaat onder een ‘politiek van plezier’: van goedkope WK-kaartjes tot het repareren van gaten in de weg. Kun je Trump echt wegfeesten, of is dat te vriendelijk voor de ernst van de situatie? Verder kijkt Van den Nieuwenhuizen vooruit naar de midterms als eerste grote test voor de progressieve beweging, en vertaalt ze de lessen uit New York naar Nederland: wat kunnen partijen als PRO ervan leren, en wat moet Nederland juist níét overnemen uit Amerika? In De Atlantische Blik bespreken we de grote geopolitiek met de mensen die er zelf middenin zitten. Een podcast van de Atlantische Commissie.

Oct 9, 2026 • 46min
Dick Schoof: ‘We kunnen Amerika vertrouwen, maar niet blind'
Voormalig premier en AIVD-directeur Dick Schoof kent de trans-Atlantische veiligheidsrelatie van verschillende kanten. Als inlichtingenman werkte hij nauw samen met buitenlandse diensten; als premier kreeg hij te maken met de terugkeer van Donald Trump, de oorlog in Oekraïne, spanningen rond Groenland en de NAVO-top in Den Haag.In deze aflevering van De Atlantische Blik spreekt voorzitter van Jonge Atlantici Victor Niekrake met Schoof over een fundamentele vraag: hoeveel kan Europa nog op Amerika vertrouwen?Schoof vertelt waarom Europa volgens hem zelfstandiger moet worden, maar tegelijkertijd niet zonder de Amerikanen kan. Ook op inlichtingengebied: Amerikaanse diensten blijven cruciale partners, al moet Nederland volgens hem altijd met een zekere mate van ‘gezond wantrouwen’ kijken naar de informatie die wordt gedeeld. Hij ziet tegelijkertijd ruimte voor veel intensievere samenwerking tussen Europese inlichtingendiensten – mogelijk zelfs een Europese variant op Five Eyes. Verder vertelt Schoof over zijn bezoeken aan Oekraïne en ontmoetingen met Zelensky, de toenemende hybride dreiging vanuit Rusland, zijn zorgen over de weerbaarheid van Nederland en wat er achter de schermen speelde rond de NAVO-top. En hij kijkt terug op zijn premierschap én vooruit: na een half jaar afstand begint het naar eigen zeggen weer te kriebelen om zijn ervaring op het gebied van geopolitiek en internationale veiligheid in te zetten. In De Atlantische Blik bespreken we de grote geopolitiek met de mensen die er zelf middenin zitten. Een podcast van de Atlantische Commissie.

Sep 25, 2026 • 51min
Marieke de Vries: ‘Je begrijpt Amerika pas als je er woont’
Wat gebeurt er met je beeld van Amerika als je er jarenlang woont en werkt? Marieke de Vries woonde en werkte zes jaar als correspondent in de Verenigde Staten, nadat ze daarvoor zeven jaar China vanuit Beijing volgde. Ze zag van dichtbij hoe Amerika veranderde: van de verkiezing van Trump en de coronapandemie tot Black Lives Matter en de bestorming van het Capitool.In deze aflevering van De Atlantische Blik spreekt presentator Karlijn van Houwelingen met De Vries over een Amerika dat vanuit Nederland soms moeilijk te begrijpen is. Over de groeiende politieke verdeeldheid, een samenleving waarin steeds meer politiek wordt, de Amerikaanse wapencultuur en de vraag waarom sommige kiezers Trump blijven steunen, zelfs wanneer ze het niet met alles eens zijn.De Vries vertelt ook over haar eigen familie in West Virginia: hardwerkende mijnwerkers die van Democratische vakbondskiezers veranderden in overtuigde Trump-stemmers. Hoe kijken zij naar Trump, de Democratische Partij en de bestorming van het Capitool? En kunnen deze kiezers ooit nog terug naar de Democraten?Daarnaast kijken Karlijn en Marieke naar de veranderende verhouding tussen de Verenigde Staten en China. Wat ziet een journalist die beide grootmachten van dichtbij heeft gevolgd? En wat betekent de ontmoeting tussen Donald Trump en Xi Jinping voor de strijd om AI en de toekomstige machtsverhoudingen?Na zes jaar Amerika en ruim een jaar terug in Nederland blijft één vraag centraal staan: wat begrijp je pas van Amerika als je er jarenlang woont?In De Atlantische Blik bespreken we de grote geopolitiek met de mensen die er zelf middenin zitten. Een podcast van de Atlantische Commissie.

Sep 10, 2026 • 52min
Ivo Daalder: ‘De NAVO zit in de grootste crisis van haar bestaan’
Kan Europa nog op de Verenigde Staten rekenen als het er echt op aankomt? Volgens voormalig Amerikaans NAVO-ambassadeur Ivo Daalder bevindt het bondgenootschap zich in de grootste crisis van zijn 77-jarige bestaan.In de eerste aflevering van het vernieuwde De Atlantische Blik, de podcast van de Atlantische Commissie, spreekt presentator Freek van Leeuwen met Daalder over Donald Trump, de toekomst van de NAVO, de dreiging vanuit Rusland en een Europa dat steeds meer verantwoordelijkheid moet nemen voor zijn eigen veiligheid. Wie neemt de leiding nu het Amerikaanse leiderschap binnen de NAVO wegvalt? En wat gebeurt er als Vladimir Poetin besluit te testen of Artikel 5 nog werkelijk iets betekent?Daalder groeide op in Den Haag, vertrok vijftig jaar geleden uit Nederland en koos later bewust voor de Verenigde Staten. Hij adviseerde president Bill Clinton en vertegenwoordigde onder Barack Obama de VS bij de NAVO. Nu zegt hij dat hij, als hij vandaag 24 was, niet meer naar Amerika zou emigreren.Op 11 september, precies 25 jaar na de aanslagen van 9/11, verschijnt dit gesprek over een bondgenootschap dat destijds ongekende solidariteit liet zien, en waarin die vanzelfsprekendheid nu onder druk staat. Volgens Daalder stond Europa heel dicht bij een eigen 9/11 toen in de buurt van vliegveld Leipzig een drone werd aangetroffen die was geladen met explosieven.In De Atlantische Blik bespreken we de grote geopolitiek met de mensen die er zelf middenin zitten. Een podcast van de Atlantische Commissie.

Apr 30, 2026 • 1h 5min
Illiberal Currents and the New Right: Ideological Transformations in the United States and Beyond
Deze podcast bevat een opname van het evenement ‘Illiberal Currents and the New Right: Ideological Transformations in the United States and Beyond’, opgenomen op 21 april 2026.
In de Verenigde Staten en Europa staat het liberalisme onder druk. Wat betekent dit voor de toekomst van onze democratieën, en moeten we ons zorgen maken? In een gevuld Nieuwspoort gingen we in op deze vragen en uitdagingen samen met Laura K. Field en Marlene Laruelle, twee toonaangevende wetenschappers op het gebied van ideologie en politiek denken in de Verenigde Staten en Europa. Onder leiding van Casper Thomas verkenden we hoe conservatieve en nationalistische bewegingen de mondiale geopolitiek en het liberalisme opnieuw vormgeven. De recente verkiezingen in Hongarije, de aankomende midterms in de Verenigde Staten en de toekomst van de EU en de NAVO in het licht van groeiende illiberale stromingen kwamen aan bod.

Feb 5, 2026 • 57min
Vrede in Oekraïne? Diplomatie in Tijden van Conflict
Deze podcast bevat een opname van het evenement ‘Vrede in Oekraïne? Diplomatie in Tijden van Conflict’, opgenomen op 2 februari 2026.
Zijn de diplomatieke deuren nog geopend? In een gevuld Nieuwspoort gingen we maandag, in de week van de jaarlijkse ambassadeursconferentie, in gesprek met Alle Dorhout (ambassadeur in Oekraïne), Joanneke Balfoort (ambassadeur in Rusland) en Renee Jones-Bos (voormalig ambassadeur in de Verenigde Staten). Onder leiding van Geert Jan Hahn spraken zij over de vredesonderhandelingen in Oekraïne, de belangen van de Verenigde Staten, Rusland en Oekraïne, en de rol van Europese bondgenoten en de Coalition of the Willing.

Jan 26, 2026 • 1h 4min
Trump's Political Revolution - The Ideology and History behind the MAGA movement
In the first year of the second Trump administration we have seen a true political revolution in the US, which radically changed the way Washington looked at the world and America's role in it. In this special extra long edition of the podcast De Atlantische Blik we speak to Matthijs Lok, a historian of ideas at the UvA, and Jack Thompson, an Americanist at the UvA, about some of the idea's that are behind this administration and their historical background.
Read more here:
Laura Field, Furious Minds. The making of the MAGA New Right https://press.princeton.edu/books/hardcover/9780691255262/furious-minds?srsltid=AfmBOoqE68Lx7GCn4eMqWHIdErEb1zgcziLY1OKbr-IPmPvJ7zbXEFWo
Interview with Matthijs Lok (in Dutch): “De strijd om de erfenis van de Verlichting deint al eeuwen door de trans-Atlantische relatie”
https://www.atlcom.nl/magazine/de-strijd-tussen-voor-en-tegenstanders-van-verlichting-deint-als-een-eeuwige-golf-door-de-trans-atlantische-relatie/

Dec 17, 2025 • 29min
Kolonisten van de Cloud - Hoe Microsoft een geopolitieke speler werd
Jochem de Groot is auteur van het nieuwe boek Kolonisten van de Cloud. Over techlobbyisten in de geopolitieke machtsstrijd. Hij werkte zelf lang als lobbyist bij Microsoft, een van de meest invloedrijke techbedrijven ter wereld. De Groot zag van binnenuit hoe bedrijven als Microsoft niet alleen niet alleen wetsvoorstellen proberen te beïnvloeden maar ook de cultuur, narratieven en de invulling van belangrijke concepten vormgaven. In Nederland konden ze, gezien onze 'visionaire leemte' op veel ontvankelijkheid rekenen. De Groot pleit ervoor om, in het verlengde van het rapport van Peter Wennink, meer eigen visie op de inzet van technologie te ontwikkelen.
Lees ook: https://www.atlcom.nl/magazine/kolonisten-van-de-cloud-over-tech-lobbyisten-in-de-geopolitieke-machtsstrijd/


