Bernard Hammelburg | BNR

De eerste keer dat het sanctiemiddel werd gebruikt was 137 jaar geleden, in Ierland, tegen een rentmeester die zijn pachters tijdens een hongersnood geen uitstel van betaling wilde verlenen. Tot in de verre omgeving wilde niemand meer zaken met hem doen. Die rentmeester heette Charles Boycott. In twee derde van de gevallen halen sancties weinig of niets uit, zoals tegen Rusland. Vladimir Poetin gaat echt de Krim niet ontruimen. Kim Jong-un stopt niet met zijn kernwapenprogramma. Venezuela sluit China in de armen en trekt een lange neus naar Trump. Maar soms helpt het wèl, zoals in de boycot tegen Zuid-Afrika vanwege de apartheid. En tegen Nederland. Tegen het Koninkrijk der Nederlanden? Jazeker. Precies 72 jaar geleden riep Indonesië zijn onafhankelijkheid uit. Nederland weigerde die te erkennen en ondernam zelfs koloniale oorlogen die eufemistisch politionele acties werden genoemd. De Veiligheidsraad van de VN begon, onder aanvoering van Amerika, een ware diplomatieke loopgravenoorlog tegen het koloniale Nederland. De Raad nam een trits anti-Nederlandse resoluties aan, president Truman dreigde Nederland te schorsen als VN-lid en zette de Marshallhulp op een laag pitje. Het kostte Nederland 1,1 procent van het BNP en in 1949 ging ons land eindelijk door de knieën met de soevereiniteitsoverdracht - ook alweer zon vindingrijk eufemisme. Dus, ja, het Koninkrijk behoort tot die één derde minderheid waar sancties wél succes hebben gehad. Wij kozen eieren voor ons geld, en hielden er mismoedige, misdeelde vluchtelingen aan over, en nasi. Maar meestal leveren sancties helemaal niets op - al slaan politici die ze instellen zich trots op de borst. Oh ja, nog even over die meneer Boycott: die had het nakijken, want het Britse leger greep in. Kortom: sancties? Die kan je beter boycotten.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Iran zou die raketten bouwen in de landen Syrië en Libanon. Twee weken geleden verschenen er foto's van de vermeende fabriek waar lange afstandsraketten worden gemaakt Geloofwaardig Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg denkt dat we de woorden van Netanyahu wel serieus kunnen nemen: 'Hij heeft altijd, wat Iran betreft, een agenda, maar de Israëliërs hebben in het verleden meer van dit soort akkefietjes gehad die ver gezocht bleken, maar achteraf wel waar bleken te zijn.'Lees ook: 'Als premier is Netanyahu onschendbaar'Zo heeft Israël bijvoorbeeld in 1981 een kerncentrale gebombardeerd in Irak en in 2007 in Syrië. In beide gevallen bleek jaren daarna dat de Israëliërs gelijk hadden gehad en dat in die instellingen kernbommen konden worden gemaakt. 'Dus als ze zoiets zeggen, heb ik de neiging om dat serieus te nemen', zegt Hammelburg. VN Veiligheidsraad Netanyahu heeft tijdens een ontmoeting met een topman van de VN de fotos laten zien en gezegd dat de VN dit niet mag accepteren. Hammelburg denkt niet dat dit iets zal uithalen: 'Als dit bewijs is, dan zal het misschien leiden tot een resolutie in de Veiligheidsraad, maar of dat nou iets uitmaakt, waag ik te betwijfelen.''Wat wel kan', zegt Hammelburg, 'is dat dat Israëliërs er overheen vliegen en er bommen op gooien om het uit te schakelen. Dat hebben ze de afgelopen jaren al een aantal keer gedaan als ze dachten dat er ergens raketten stonden die misschien gericht waren op Israël. Dus dat moet je ook niet uitsluiten.'Lees ook: 'Netanyahu wil Trump te vriend houden'See omnystudio.com/listener for privacy information.

Zozeer als Obama en Trump van elkaar mogen verschillen, over het spelen van de politieagent van de wereld dachten ze er hetzelfde over. Het lukte Obama niet om uit de Afghanistan-draaikolk te komen die hij van George Bush had geërfd sterker nog, geen enkele president was ooit zo lang in oorlog als Obama. Trump worstelt op zijn beurt met de erfenis van Obama, waarvan hij dolgraag af wil, maar ook bij hem wil het maar niet lukken. 'Totale geldverspilling, en we verliezen sowieso', was al jaren zijn mantra.In plaats van inpakken en wegwezen, heeft hij nu naar zijn generaals geluisterd en besloten de Amerikaanse troepenmacht in Afghanistan juist uit te breiden. Hij heeft niet de illusie dat de Taliban, die ongeveer de helft van het land in handen hebben, kunnen worden verslagen, maar wil twee dingen: het dwarsliggende Pakistan dwingen om harder tegen de Taliban op te treden, en de verdere opmars van Al Qaeda en IS in Afghanistan belemmeren.De oorlog is in zijn zestiende jaar, de langste waarin Amerika ooit is betrokken. De kosten gaan het menselijke voorstellingsvermogen te boven. De Amerikaanse teller staat op 2.400 gesneuvelde soldaten, en aan uitgaven op ruim één biljoen dollar, dat is gerekend vanaf 2001 180 miljoen dollar per dag. Dat is een hoop geld voor een niet gewonnen en dus verloren oorlog.De ironie ontgaat Trump niet, en hij geeft toe dat de beslissing tegen zijn instinct ingaat. Want hoeveel banen zou hij met dat geld wel niet kunnen creëren, en wat zou hij zoal vrij kunnen maken voor belastingverlaging en verbetering van de infrastructuur. Het moet een bitter besluit zijn geweest. 'America first', had hij beloofd. Niet 'Afghanistan first'. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De rassenrellen in Charlottesville ontstonden door een oproep van de fascisten om te demonstreren voor het 'terugnemen van Amerika'. Door blanke burgers, dus. Daarom hadden ze immers op Trump gestemd, zoals oud-Ku Klux Klan-leider David Duke onderstreepte. Waren de tegendemonstranten allemaal brave burgers? Vast niet, maar de fascisten waren éérst.'Heil Trump', scandeerden ze, de neonazis, geflankeerd door de Ku Klux Klan. Twee volle dagen duurde het voordat Trump terugkwam op zijn slappe verwijt 'aan vele kanten', en onder druk van zijn staf, de Democraten en zijn eigen Republikeinse partij alsnog met een verklaring kwam waarin hij de fascisten noemde wat ze zijn: 'misdadigers en tuig'. Lees ook: 'Trumps nieuwe draai politiek onbegrijpelijk'Tegen de automoordenaar loopt nu een strafvervolging. Recente aanslagplegers in Europa noemde Trump onmiddellijk 'terroristen', vaak al eerder dan politie en justitie in die landen, maar als het geen moslim is en het gebeurt in eigen land, geldt dat kennelijk niet. Hoewel Trumps adviseur voor de nationale veiligheid, McMaster, wel degelijk over terrorisme spreekt.Wat krijg je als het staatshoofd niet onmiddellijk, spijkerhard en glashelder reageert als een extremistische bende erop los slaat en 'heil Trump' scandeert? Dat de fascistische website Daily Stormer, die in deze rel een prominente rol speelt, de dader van die auto-aanslag omschrijft als 'een door een stelletje Republikeinen terrorist genoemde' man, die 'waarschijnlijk Joods is' en dus sowieso niet kan deugen. Amerika is zeer liberaal over de vrijheid van meningsuiting, dus je mag schrijven en zeggen wat je wilt. Dat geldt ook voor de president. Kim Jong-un, Vladimir Poetin en zijn eigen ministers en partijgenoten uitschelden is kennelijk gemakkelijker dan de duivel de duivel noemen. Want, ja, die hielp hem in het zadel. Lees ook: 'Trump overweegt ontslag Bannon'See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hiroshima en Nagasaki hebben beide monumenten op ground zero, een term die door de Amerikanen was bedacht voor de krater die zon in de lucht ontplofte bom veroorzaakt. Over de vraag of zulke barbaarse middelen noodzakelijk waren om de capitulatie van Japan af te dwingen vechten voor- en tegenstanders elkaar nog steeds de tent uit. Nee Japan was ook zonder de atoombom verslagen. Ja Japan wilde doorgaan en zich tot de laatste soldaat en burger doodvechten. Feit is dat Japan zich sinds de oorlog nooit heeft geprofileerd als aanstichter, maar altijd als slachtoffer. De beide ground zeros dienen als waarschuwing aan de wereld tegen nucleaire wapens. Ook dit jaar herhaalde premier Abe de gebruikelijke oproep voor een wereld zonder atoombom. En iets nadrukkelijker dan doorgaans, want de dreiging van een aanval door Noord-Korea jaagt de Japanners de stuipen op het lijf, meer dan Zuid-Korea of Amerika, want die hebben geen Hiroshima en Nagasaki. Des te schandaliger is het dat er, 72 jaar na dato, bijna 300 overlevenden zijn die nog altijd niet door de Japanse overheid zijn erkend als slachtoffers, en dus geen aanspraak maken op de gratis medische zorg waarop ze recht hebben. Er zijn krankzinnige bureaucratische regels, zoals het aantonen ondanks duidelijke gevolgen van stralingsziekte dat je op of rond 6 en 9 augustus 1945 in de buurt van Hiroshima of Nagasaki verbleef. Hoe erg het was zie je het best in de musea in Hiroshima en Nagasaki: silhouetten van mensen op muren en stoepen, daarin gebrand terwijl die mensen zelf door de hitte van de atoombom verdampten. Kim Jong-un, die van de daken schreeuwt dat hij zijn fonkelnieuwe atoombom best wil gebruiken, zou die silhouetten eens moeten bekijken. Het kleine, dikke mannetje kan dan zien wat Fat Man en Little Boy hebben aangericht precies 72 jaar gelden.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het is niet een raad van wijze diplomaten, die zich inzetten voor vrijheid, gelijkheid, broederschap, transgenders, verantwoord eten, elektrisch rijden laat staan wereldvrede. In werkelijkheid is het een groepje kiftende egos, die nooit debatteren, maar alleen vileine verklaringen afleggen, met voorop wereldkampioen cynisme Rusland. De Amerikanen hebben er ook een handje van, maar Rusland spant de kroon in het uitspreken van vetos op de momenten dat het er echt op aankomt: Oekraïne, Syrië, of, zoals nu, Noord-Korea. De ontwikkelingen in Noord-Korea zijn echt doodeng. De lancering van alweer een langeafstandsraket jaagt je de stuipen op het lijf, vooral na de onthulling dat de Noord-Koreaanse atoombom al volgend jaar klein genoeg is om in zon raket te stoppen. Maar Nicky Haley, de Amerikaanse VN-ambassadeur, zegt dat ze met deze kwestie niet naar de Veiligheidsraad gaat, want dan komt dat onvermijdelijke Russische en waarschijnlijk ook Chinese veto, en dan lacht Kim Jung-Un alleen maar in zijn vuistje. Je zou kunnen zeggen dat Rusland zijn positie en macht voornamelijk ontleent aan zijn permanente zetel in de Veiligheidsraad. Het mag in oppervlakte het grootste land ter wereld zijn, maar er wonen maar 137 miljoen mensen en de economie is twee keer die van Nederland, met als belangrijkste exportartikelen olie, gas en Kalasjnikovs. Niet echt een mug, maar absoluut geen olifant. In geopolitiek opzicht is het belangrijkste exportartikel obstructie. Dat wil niet zeggen dat de Russen altijd ongelijk hebben, en onze kritiek op Moskou is vaak net zo hetze-achtig als Poetins sarcasme over ons, westerlingen. Maar naast die Russische bromberen zitten in de Veiligheidsraad moet bijzonder frustrerend zijn. Nederland hoopt de onderwerpen op de agenda te krijgen die voor ons belangrijk zijn, zegt minister Koenders. Vredesmissies? MH17? Misschien is het handig Frans Timmermans als ambassadeur te sturen. Die spreekt in elk geval vloeiend Russisch, al hoef je eigenlijk alleen het woord veto te verstaan, en dat is in het Russisch hetzelfde.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Totdat de speurtocht van het Congres en de speciale onderzoeker Robert Mueller iets concreets heeft opgeleverd, hebben ze het voordeel van de twijfel. De argumentatie van Trump junior klinkt plausibel, en krijgt in het From Russia with lies-feuilleton opmerkelijk weinig aandacht. Ja, hij heeft contact gehad met dubieuze Russen, die hem schadelijke informatie over Hillary Clinton hadden beloofd. Maar bij nader inzien ging het over de adoptie van Russische kinderen. Waarom geloof ik hem op dit punt? Omdat de adoptiekwestie een gigantische hete aardappel is, waarover Poetin waarschijnlijk meer de pest in heeft dan over dat hele Russia-gate. Het begon in 2009 met de arrestatie van, en moord in de gevangenis op Sergey Magnitsky, een Russische advocaat die had ontdekt dat 230 miljoen dollar aan weggemoffeld belastinggeld onder meer was weggesluisd naar Vladimir Poetin. Daarop nam het Amerikaanse Congres de Magnitsky Wet aan, die de jacht opende op honderden, en misschien wel duizenden andere zakkenvullers. 44 daarvan hadden Amerikaanse bankrekeningen, die pompt werden geblokkeerd. Poetin ziet dat als een ramp. Als represaille kwam Rusland in 2012 met een wet die adoptie van Russische kinderen door Amerikanen verbood. Meer dan 60.000 waren in de twintig jaar daaraan voorafgaand naar Amerika gehaald. Maar het verhaal heeft een andere kant: in een aantal gevallen ging het mis en twintig geadopteerde kinderen overleden zelfs. De Russische Dima Yakovlew Wet is genoemd naar een kleuter die stikte toen zijn ouders in Virginia hem negen uur lang in de auto hadden opgesloten. Het leidde tot grote protesten in Rusland, hoewel de Moscow Times becijferde dat in diezelfde twintig jaar in Rusland zelf 1.200 geadopteerde kinderen waren overleden. Kortom: twee omstreden wetten en Poetin wil de klok terugdraaien. Zijn minister van Buitenlandse Zaken, Lavrov, heeft de zaak aangekaart bij zijn Amerikaanse collega Tillerson. Dat Russische afgezanten hebben geprobeerd Trump junior te bewerken, ligt veel meer voor de hand dan dat ze langs kwamen om de favoriete zoon in verkiezingsfraude te betrekken.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Kadyrov voert een ware klopjacht op homo's, laat ze opsluiten en martelen en gebuikt graag de term 'zuivering'. In een tv-interview met het Amerikaanse HBO, gisteren, zei hij: 'Verhalen over de vervolging van homo's zijn onzin. We hebben hier geen homo's. En mochten ze er zijn, stuur ze dan naar Canada, om ons bloed te zuiveren.' Kadyrov, door Poetin in Tsjetsjenië geïnstalleerd om de opstanden daar neer te slaan, is niet de enige leider die er zo over denkt. De vorige Iraanse president, Achmadinejad, was er ook zo een. In Iran zijn alleen hetero's, en mochten er LGBT'ers zijn, dat zijn dat enge misdadigers. Als homo, lesbienne of transgender heb je trouwens in Iran een vette kans in de gevangenis te komen, of te worden geëxecuteerd. Anno 2017 is homoseksualiteit in zo'n 75 landen verboden of strafbaar. Het is lastig tellen, want Cook Island en Palestina, bijvoorbeeld, hebben anti-LGBT-wetten, maar zijn geen officiële landen. Andere landen hebben geen officiële anti-LGBT-wet, maar gebruiken intimidatie en ongestraft geweld, zoals Rusland, Litouwen en Oekraïne. In dertien landen staat er de doodstraf op, zoals bij onze vrienden in Saoedi-Arabië en Nigeria, waarmee we grote zaken doen, en Afghanistan, waar 25 Nederlanders sneuvelden. Waarvoor eigenlijk? Onder meer voor het recht van de Afghanen om hun eigen burgers af te maken vanwege hun seksuele voorkeur. Nieuw is dit helaas allemaal niet. Maar zo'n uitspraak van de Tsjetsjeense roverhoofdman Kadyrov zet je weer eens aan het denken. 'We hebben geen homo's, en als we ze toch hebben, moeten ze maar naar Canada.' Waar haalt hij het vandaan? Gelukkig is Canada een modern, liberaal land, waar het goed toeven is - zeker ook voor homo's, lesbiennes en transgenders. Ik zou zeggen: inpakken en wegwezen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De nieuwste rel komt uit het anti-Trump-kamp. De New York Times kwam met een als Watergate-achtige primeur opgepoetst verhaal over een ontmoeting van Trumps zoon, Donald Trump jr., in juni 2016, dus voor de nominatie, met een Russische advocate die banden zou hebben met de regering-Poetin, en die belastende informatie over Hillary Clinton had. Tijdens de ontmoeting, in de Trump Tower, bleek die belastende informatie vage roddel te zijn. Zij wilde eigenlijk praten over een adoptieprogramma voor Russische kinderen. Waarop Trump jr., geflankeerd door zijn zwager Jared Kuschner en de toenmalige campagnemanager Paul Manafort, het gesprek beëindigde. Misschien was het dom van Trump jr. om het gesprek aan te gaan, maar zelf zegt hij: die geheime informatie kon best spannend zijn. Een simpel lokkertje dus, en niet verboden. Gesteld nu eens dat die advocate echt deel uitmaakte van de entourage van Poetin en gesteld dat ze echt over belastende informatie had beschikt wat had het uitgemaakt? Je kunt zeggen: dan had Trump jr. dat aan de autoriteiten moeten melden. Maar uit niets blijkt dat hij dat niet zou hebben gedaan, en dat hij de hele kwestie verder liet lopen, ligt voor de hand. Die Russische juffrouw was een soort politieke stofzuigerverkoopster. Had hij, in het kader van het lopende onderzoek naar contacten met Rusland door de Trump-campagne, het gesprek alsnog moeten melden? Misschien, maar het blijft een broodje aap. Dat de New York Times, de Washington Post en vrijwel alle nieuwsorganisaties in de wereld dit verhaal brachten alsof ze, als bij Watergate, de smoking gun hadden gevonden, is koren op de molen van de Trumpisme-gelovigen. Hun verlosser lacht in zijn vuistje.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Eerst mythe en werkelijkheid. Er zijn ruim 300 miljoen twitteraars in de wereld, maar de meeste tweets zijn retweets. Het meest rondgepompte bericht heet dan trending, maar het zijn dan weer de media die zon populariteitsprijs-van-het-moment toekennen. Is het waar, of roept de kwetterende twitteraar maar wat? Zijn er, naast de twitteraar, andere bronnen? Donald Trump heeft dertig miljoen volgers, maar daarvan is minstens de helft fake. Newsweek en The New Yorker telden de miljoenen nepaccounts die je voor een paar honderd dollar kunt kopen en aan je bestand kunt toevoegen, en volgens deze bladen heeft Trump dat gedaan. Voor een president bij wie de grens tussen mythe en werkelijkheid troebel is, dus een fluitje van een cent. Maar zijn overweldigende Twitter-succes ligt aan ons, de media. Hij kwettert, wij happen. Neem het filmpje waarin Trump in een sporthal iemand in elkaar slaat met een gefotoshopt CNN-logo als hoofd. Trump was niet de maker van de video, maar verspreidde die wel als tweet. Gevolg: een enorme discussie over de vraag of de president geweld propageert. Let wel: een discussie in de media. Die hadden het filmpje ook als flauwe grap kunnen negeren. Datzelfde geldt voor Trumps haat-tweets tegen Morning Joe-presentatrice Mika Brzezinski, die, aldus de president van de Verenigde Staten, vreselijk door haar facelift heen bloedt. De wereld was te klein, politici en journalisten vielen over elkaar heen met hun verontwaardigde reacties. Maar wat zou er zijn gebeurd als de media die tweet hadden genegeerd? Ja, ik weet het, het klinkt als censuur, en iedereen blijft zeggen dat het nu eenmaal zijn enige communicatiemiddel is. En toch, en toch, en toch: haak eens af. De twittergemeenschap gaat maar lekker haar zalige gang, maar nergens staat dat je al die onzin op je website, in je krant of op je radio- of TV-zender moet herhalen. Als je een open riool ziet, gooi er dan een putdeksel op. See omnystudio.com/listener for privacy information.