
Skądinąd #296 Wszechświat po końcu wszechświata (czy wszystko już kiedyś było?) Rozmowa z prof. Janem Chwedeńczukiem
Sep 6, 2026
Prof. Jan Chwedeńczuk, fizyk teoretyczny z Uniwersytetu Warszawskiego, zabiera nas na skraj kosmologicznych spekulacji. Czy Wielki Wybuch był początkiem, czy tylko kolejnym cyklem? Rozmowa dotyczy śmierci cieplnej, czarnych dziur, promieniowania Hawkinga i możliwych śladów poprzednich wszechświatów. Pojawiają się też wieczny powrót, determinizm, wolna wola oraz granice naukowego wyjaśniania istnienia.
AI Snips
Chapters
Books
Transcript
Episode notes
Wszechświat Może Przechodzić W Kolejne Eony
- Konforealny model Penrose’a i Meissnera opisuje nieskończone eony, w których wszechświat rozszerza się, obumiera i przechodzi w kolejny początek.
- Kluczowa jest możliwość utożsamienia zimnego, martwego wszechświata z fazą startową nowego eonu, a nie cykliczne kurczenie się materii.
Ślady Poprzednich Wszechświatów Są Niezwykle Subtelne
- Poszukiwanie poprzednich wszechświatów polega na wyłapywaniu subtelnych korelacji w kosmicznym szumie, nie na bezpośrednim oglądaniu dawnej rzeczywistości.
- Nawet zgodność obserwowanego śladu z przewidywaniami nie rozstrzyga automatycznie, czy istnieje związek przyczynowy.
Gołębie Doprowadziły Do Odkrycia Kosmicznego Szumu
- Arno Penzias i Robert Wilson odkryli promieniowanie reliktowe, próbując usunąć szum z anteny przeznaczonej do komunikacji radiowej.
- Podejrzewali nawet gołębie zanieczyszczające antenę, lecz szum miał temperaturę około 2,7 kelwina i pochodził z wczesnego wszechświata.


