Volgens demissionair minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Mariëlle Paul gaan de pensioenen structureel met 14 pensioen omhoog. Het gaat volgens de VVD-minister om pensioenen die in het afgelopen jaar al zijn overgegaan naar het nieuwe stelsel. 'Niets van waar', zegt macro-econoom Arnoud Boot. ‘Deze cijfers zijn willekeurig ergens vandaan gehaald.’
Wat is er aan de hand?
Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid moet voortgangsrapportages opstellen over de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel, het zogenaamde invaren. Een deel van de fondsen is begin deze maand overgestapt, voor veel pensioenfondsen staat dit gepland op 1 januari aanstaande.
Het ministerie heeft nu een brief aan de Tweede Kamer gestuurd, vergezeld van meerdere bijlagen van diverse instanties, zoals de AFM, De Nederlandsche Bank, SEO, Netspar, Ipsos en E&Y. Om het allemaal zo transparant en duidelijk mogelijk te maken. Maar die rapportages en bijlagen hebben het niet over de voorlopige rendementen die sommige pensioenfondsen mogelijk al hebben behaald. Sterker, die partijen noemen die 14 procent nergens want geen enkele partij durft deze uitspraken te doen.
Die verwijzing van de minister komt voort uit artikelen van PensioenPro, die gebaseerd zijn op cijfers van pensioenadviseur Aon. Deze cijfers hebben alleen niets te maken met de informatie van de instanties die de voortgangsrapportages zorgvuldig onderbouwen. Maar de minister zet het cijfer prominent in het persbericht.
Die 14 procent is dus volledig uit de lucht gegrepen?
Dit had ze nooit mogen doen, maar het wordt nog veel erger: het is manipulatie van de berichtgeving. Geld komt niet uit de lucht vallen. Het is onmogelijk dat je er 14 procent op vooruitgaat door de pot op een andere manier in de maatschappij te steken. Er is immers nog precies evenveel geld.
De AON-rapportage waar de minister naar verwijst, meldt bovendien geen 14 procent, maar 13,6 procent. En belangrijker nog: dat cijfer is gebaseerd op slechts een paar pensioenfondsen die per 1 januari jongstleden zijn overgestapt. Een latere AON-publicatie laat echter zien dat de fondsen die als eerste zijn overgestapt hun pensioenen met 7 à 8 procent hebben verhoogd. Door de inflatie kunnen ze dat echter niet bijbenen en al hebben moeten verlagen. Het hele verhaal van die 14 procent klopt dus volledig niet.
Waarom doet ze het dan?
Dit is profileringsdrang van het ministerie of van de minister zelf, omdat er binnenkort weer verkiezingen aankomen. Ze kan dan zeggen: ‘Kijk eens naar het pensioenstelsel, wij hebben iets goed gedaan.’ Maar het gepresenteerde getal is onjuist en leidt tot onverantwoord gedrag.
Het zet toekomstige pensioenfondsen onder druk om te laten zien dat mensen erop vooruitgaan. Dit leidt tot overhaaste besluitvorming: wanneer iemand bijna pensioengerechtigd is, voelt het pensioenfonds zich gedwongen snel over te stappen, omdat men anders 14 procent misloopt.
Kortom: het huidige beleid leidt opnieuw tot onverantwoord gedrag. Het ondermijnt bovendien het hoofddoel van de overstap van het pensioenstelsel: transparantie, heldere communicatie en vertrouwen creëren.
En nu?
Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid moet hierop worden aangesproken door de AFM. Want foutieve cijfers en manipulerende berichtgeving mag niet. Dit moet stoppen.
See omnystudio.com/listener for privacy information.
Macro met Boot en Mujagić | BNR