Studio Den Haag | BNR

Vroeger fladderden lobbyisten en vertegenwoordigers van vakbonden vrij door de wandelgangen. Nu hebben alleen journalisten die luxe nog. Laurens en Sophie kruipen voor een dag in de huid van de lobby en spreken af in het lobbycafé op de begane grond. Onze podcastgasten lopen leeg. Futselaar vindt het zuur dat de politiek beter luistert naar boeren en bouwers dan naar onderwijzers. Paternotte maakt zich zorgen: als hij van zijn partijcongres nog maar 90 km/h mag rijden, komt hij dan nog wel op tijd in Den Haag? In de rubriek van Project Binnenhof duikt Kees samen met 'het fossiel van de Tweede Kamer, SGP-voorlichter Menno de Bruyne, in de Handelingenkamer. In dit stoffige archief voelt deze fluisteraar zich het meeste thuis. Zo thuis, dat hij zich bijna verspreekt... See omnystudio.com/listener for privacy information.

Met het herfstreces voor de deur duikt Project Binnenhof de wandelgangen van de SGP in. We glippen langs de kamer van de persvoorlichter, passeren gezamenlijk lunchende SGP'ers, recht op ons doel af. In het achterkamertje, waar alle achterkamertjes op het Binnenhof naar zijn vernoemd, wacht het langst zittende Tweede Kamerlid, SGP-leider Kees van der Staaij, ons op. Veestapel halveren Nu D66 het kabinet aanspoort om de veestapel te halveren en stervenshulp bij 'voltooid leven' mogelijk te maken, roept dat herinneringen op. In 2001 diende de SGP een motie van wantrouwen in tegen Paars II. Dit kabinet mocht 'opkrassen' wegens de liberalisering van euthanasie en de verplichte veeruiming tijdens de MKZ-crisis. Maar of coalitiepartijen CDA en ChristenUnie het ook zo bont zullen maken? Uitleveren Van der Staaij denkt niet dat het kabinet zich aan één partij gaat uitleveren. Op klimaat buigen ze naar links, op migratie buigen ze naar rechts. Over VVD'ers die in de wandelgangen klagen dat hun partij steeds aan het kortste eind trekt, zegt de SGP-leider: 'Als er weer een beetje gemopper is, dan kan je dat bij de eerst volgende lastige onderwerpen weer mooi op tafel leggen. Dan zeg je: ik moet wel een beetje comfort krijgen.'See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoewel primair hoogleraar, is Cliteur sinds afgelopen zomer fractievoorzitter van Forum voor Democratie (FvD) in de Eerste Kamer. Cliteur wijst de aantijgingen van een nonchalante omgang met de waarheid door zijn partij resoluut van de hand. In de tijd van Galileo, Newton en Darwin dacht de meerderheid er ook anders over, aldus Cliteur. Zaak gesloten. Cliteur hoort graag bij de voorhoede. Hij ziet zichzelf als rebel. In het jaar dat het liberalisme zegevierde en de geschiedenis eindigde promoveerde Cliteur tegendraads als hij is op het conservatisme. Immigratie en opkomst van de radicale islam brachten hem echter weer van het geloof. Sindsdien waarschuwt hij voor religieus geïnspireerd terrorisme. Hij durft niet te zeggen of regeringsdeelname voor zijn partij lonkt, maar FvD zou het niet uit de weg moeten gaan. Cliteur: 'We leven in een hele snelle tijd, het kan ontzettend snel veranderen!' Ook verwacht hij dat Baudet een goede minister zou zijn gezien zijn kwaliteiten als wetenschapper, organisator en politicus. In de rubriek brengt Kees deze week een bezoek aan de haringkraam van het Binnenhof. Hij hengelt bij eigenaar Martin Buutveld naar geheime onderonsjes aan zijn statafels, maar helaas: hij vangt bot!See omnystudio.com/listener for privacy information.

Van Haga weet nog niet of hij in de Tweede Kamer blijft. Daarover spreekt hij dit weekend nog met familie en vrienden. In de tussentijd blijft hij strijden voor ondernemers, die steeds meer in de verdrukking raken. Hij stelt zichzelf de vraag of hij nog een deuk in een pakje boter kan slaan. Van Haga noemt zichzelf geen slachtoffer. Hij wist in welk keurslijf hij zich hees. Wel constateert hij dat de inhoud door de VVD ondergeschikt is gemaakt aan de vorm. Dat maakt het voor ondernemers lastig om te functioneren in de politiek. 'Het is een andere arena, met andere spelregels. De oud-commando noemt zichzelf een vechter. Hij geeft niet snel op en vindt het moeilijk om te erkennen als iets niet is gelukt. Stoppen vergt volgens hem vaak meer durf en moed dan doorgaan. Over het definitief doorhakken van de knoop zegt hij: 'Uiteindelijk zal ik het toch zelf moeten doen.'See omnystudio.com/listener for privacy information.

In de week voor de Financiële Beschouwingen duiken Sophie van Leeuwen (BNR) en Ulko Jonker (FD) in de tropische binnentuin van het ministerie van Financiën. Sophie en Ulko banen zich een weg naar de werkkamer van minister van Financiën Wopke Hoekstra. Aan de muur hangt een grote kaart van Europa. Maar met Europa heeft de exponentiële groei van zijn uitgaven sinds 2017, of het loslaten van de zalmnorm, niets te maken, bezweert Hoekstra. 'Ik vind juist dat je als minister van Financiën af en toe een koopman moet kunnen zijn.' Brussel en de ECB willen al langer dat Nederland investeert. Terwijl Hoekstra praat, duiken zijn aandelen ABN Amro diep in het rood. De Nederlandse staat verliest, als grootste aandeelhouder, op een dag een miljard euro. Terwijl de Tweede Kamer op zijn kop staat, reageert de minister onderkoeld. In deze politieke podcast van BNR laat de minister weten dat hij met elke bijnaam kan leven, inclusief 'Dagobert Duck'. Hij noemt het een hobby van spindoctors en pers. De bijnaam 'Blokkeerfries' lijkt inmiddels achterhaald, maar van de minister mogen we er geen karikatuur van maken. Hoekstra over de Wopke-norm en het klassieke dilemma van financiën.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Putters vertelt zijn verhaal over groeiende onzekerheid in alle fractiekamers en drinkt koffie in het Torentje. Voormalig CDA-leider Sybrand Buma had het laatste rapport van het SCP altijd in zijn koffertje zitten. Opvolger Pieter Heerma citeerde hem tijdens de Algemene Beschouwingen. In deze politieke podcast hoor je hoe de invloed van het SCP met de komst van Putters enorm is toegenomen. Het is een gesprek, zegt Kim Putters over zijn contact met politici. Het gelijk komt langzaam zijn kant op. Dat doen ze niet over één nacht ijs. Putters wordt fel als het gaat om het gebrek aan visie in de politiek. Ik zie al 6,5 jaar in al onze onderzoeken dat de grootste onzekerheid bij Nederlanders zit in wat zal gaan komen. Project Binnenhof met Kim Putters over de stille macht van het SCP.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Tweede Kamer zou met een pas op de plaats het risico op vertraging op de koop moeten nemen, volgens Van Loon: Als je dat niet doet, dan kost je dat later tijd. Want anders loopt het mogelijkerwijs met de nieuwe architect net zo af als met haar. Het contract met Van Loon werd begin deze maand voor een kleine 3 miljoen euro ontbonden. Tegen BNR vertelt ze uitgebreid over haar visie op de renovatie, het proces waar ze in belandde en welke lessen de politiek en de architectuurwereld moeten trekken. Lekken in plaats van overleg Ze heeft zich altijd aan het Programma van Eisen gehouden, vertelt Van Loon. Het probleem was volgens haar dat er nauwelijks overleg was met de Tweede Kamer over de manier waarop zij de renovatie wilde uitvoeren. Anders dan bij andere bouwprojecten was er geen open discussie over de plannen, maar barstte meteen de bom. Geen overleg, wel lekken naar de pers, constateert de architect. Ze is niet verbaasd over de lekken zelf, maar wel dat de verhalen in de pers door Kamerleden voor waar aangenomen werden. Vorige week vertelde de verantwoordelijk staatssecretaris Knops al aan BNR dat ook hij verhalen over de plannen van Van Loon in de kranten las waarvan hij wist dat ze niet waar waren. Van Loon constateert dat Kamerleden die haar werk moesten beoordelen geen kennis hadden van het Programma van Eisen dat de basis is van de renovatie. Ik denk dat niet iedereen die een mening heeft over het project dat Programma van Eisen echt heeft gelezen. Er zou een objectieve discussie gevoerd als haar ontwerp naast de oorspronkelijke opdracht wordt gelegd die ze kreeg. Op verzoek van het Rijksvastgoedbedrijf moest er volgens haar veel meer gebeuren aan het gebouw dan enkel het vervangen van de technische installaties. Wie er gelekt heeft, weet Van Loon niet. Wel weet ze dat de tekening die vorige week in het Algemeen Dagblad stond alleen bekend was bij de Kamerleden die in de Bouwbegeleidingscommissie en het Presidium zitten. Ook haar opvolger Pi de Bruijn heeft, als de man die het gebouw in de jaren 80 ontwierp, inzicht in haar ontwerpen. De Bruijn wilde het project graag zelf doen, vertelt Van Loon in de podcast. Maar ze kan niet met zekerheid zeggen of hij achter de schermen een rol heeft gespeeld om haar het project uit te werken. Geheimhouding Van Loon wil in de toekomst nog steeds overheidsprojecten doen, maar heeft een belangrijke les geleerd: geen geheimhouding meer, want die maakt een open discussie over een project onmogelijk. Als ik nu terugkijk, is dat wat in dit proces een hele slechte invloed had.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Project Binnenhof gaat buitenspelen. We duiken de wandelgangen in van de Tweede Kamer, praten met de fluisteraars van planbureaus en bonzen op de deur van de Eerste Kamer. Haagse invloed binnenste buiten gekeerd. Politici, pers en lobbyisten zitten knus op elkaar op het Place du Luxembourg rondom de Brusselse instellingen. Ik zat er eigenlijk al een jaar voor de verkiezingen, om het netwerk in de stijgers te zetten. Azmani stelt de machtsvraag en noemt Haagse politici soms 'een beetje dom'. 'Ik heb liever dat ik daar zit en zelf medeverantwoordelijk ben voor hoe die kleurplaat eruit ziet, in plaats van dat je hier in Nederland probeert een kleurplaat in te kleuren.'See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hij heeft er nog steeds lol in, zijn nieuwe baan. Of hij ook de partij gaat leiden weet Jetten nog niet. 'Ik wil heel graag een rol gaan vervullen bij de volgende Tweede Kamerverkiezingen, maar op welke plek dat is, dat gaan we later bepalen.' De sfeer op de fractie is veranderd. Onze Haagse redactie hoort opluchting in de D66-wandelgangen. Jetten wil zijn voorganger Pechtold niet kwetsen en noemt het liever 'meer zuurstof in de partij'. Van Robot Jetten heeft hij intussen wel geleerd. 'Ik heb zo af en toe tv-optredens teruggekeken, daar leer ik het meeste van. Ik zou graag die eerste weken over hebben gedaan, om veel meer ontspannen voor die eerste camera's te staan.' Ben je benieuwd naar die Michael Jackson-look, beluister dan zéker even de hele podcast! Met Laurens Boven en Sophie van Leeuwen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hij zet er een goedkope fles wijn op. Na de zomer gaat minister Ollongren het correctief referendum voorleggen aan de Tweede Kamer, voorspelt SP-Kamerlid Van Raak. 'Dan is de cirkel rond. Dan hebben we een hele lange discussie gehad, een staatscommissie en uiteindelijk zijn we weer bij nul.' Ze komen er niet uit, Van Raak en zijn CDA-collega Van der Molen. Wel een referendum, geen referendum. Het komt er toch niet van. Maar net als de commissie Remkes zien ze grote onvrede in Nederland. Gewoon, als ze op straat lopen. Van Raak: 'Grotere groepen mensen willen niet meer meedoen. Als ik met ze ga praten over de politiek, over wat ze willen stemmen, worden ze heel boos. Ze zeggen: de politiek, ik wil er niets meer mee te maken hebben. Dat is erger dan toen ik begon in de politiek.' Een variant op het Deense kiesstelsel, waarbij een gedeelte van de Kamerleden wordt gekozen via voorkeurstemmen, is een interessante oplossing, denkt Van der Molen. Hoe heet die Deense serie ook alweer? 'Borgen! Borgen in Den Haag krijgen we dan. Daar ben ik eigenlijk ook niet zo voor', grapt hij. Met Laurens Boven en Sophie van Leeuwen.See omnystudio.com/listener for privacy information.