

Ondertussen in de kosmos
de Volkskrant
Alles wat zich afspeelt in de kosmos - en dus ook op planeet Aarde - wordt in deze wekelijkse podcast besproken door de wetenschapsredactie van de Volkskrant. Tonie Mudde, zijn verslaggevers en academici bekijken de wereld met een onderzoekende bril.
Episodes
Mentioned books

Apr 14, 2025 • 26min
Zo help je vogels (niet)
Mensen doen van alles in een poging om vogels te helpen, van het plaatsen van voer tot het massaal ophangen van nestkastjes. Maar hoe goed helpt dat nou echt? En hoe gaat het eigenlijk met de vogels in Nederland? Onze natuurredacteur en vogelaar Jean-Pierre Geelen heeft de antwoorden. En je krijgt ook nog 'ns een spoedcursus vogelzang herkennen. We gaan het theater in! Kom 5 juni naar onze liveshow in DeLaMar. Kaarten hier verkrijgbaar.DeLaMar Presentatie: Tonie MuddeMontage: Lotte GroenendijkEindredactie: Julia van Alem en Corinne van Duin Alle vogelgeluiden uit deze aflevering zijn verkregen via www.vogelbescherming.nlSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Apr 7, 2025 • 25min
Hoe Trump de wetenschap aanvalt
Donald Trump heeft een frontale aanval geopend op de Amerikaanse wetenschap, met enorme gevolgen wereldwijd. George van Hal sprak Nederlandse wetenschappers in de Verenigde Staten en interviewde deze week Robbert Dijkgraaf, de oud-onderwijsminister die zelf in Princeton werkte. Van vaccinscepsis tot klimaatontkenning: waar komt toch dat wantrouwen tegen de wetenschap vandaan? En valt er iets aan te doen? *We gaan het theater in! Kom 5 juni naar onze liveshow in DeLaMar. Kaarten hier verkrijgbaar. Presentatie: Tonie Mudde Montage: Lotte Groenendijk Eindredactie: Julia van Alem en Corinne van DuinSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Mar 31, 2025 • 33min
AI inzetten in de zorg: uitkomst of risico?
Is het een tumor of een onschuldig vlekje? Moet je direct naar de dokter of kan de klacht ook wel tot morgen wachten? Voor al dit soort cruciale beslissingen schakelen artsen steeds vaker de hulp in voor a.i. Dat biedt potentieel grote voordelen - maar ook grote risico’s. Met: zorgredacteur Michiel van der Geest en Hannah van Kolfschooten, gepromoveerd op de impact van a.i. op de rechten van patiënten. Ondertussen in de kosmos gaat het theater in! Kaartjes nu te koop via volkskrant.nl/live Presentatie: Tonie MuddeMontage: Lotte Groenendijk en Julia van AlemEindredactie: Corinne van DuinSee omnystudio.com/listener for privacy information.

10 snips
Mar 24, 2025 • 26min
Deze bizarre ontdekkingen doen wetenschappers in het binnenste van de aarde
George van Hal, wetenschapsredacteur bij de Volkskrant en expert in ruimtevaart, onthult de intrigerende geheimen van het binnenste van de aarde. Hij bespreekt hoe we de diepte van de aarde onderzoeken met innovatieve technieken, ondanks dat we slechts enkele kilometers kunnen graven. Er wordt ingegaan op de verrassende draaiingssnelheid van de aardkern en de thema's van aardbevingen en vulkanisme. Tot slot gaat het over een hypothetische tunnel van Nederland naar Nieuw-Zeeland en de uitdagingen die daarbij komen kijken.

Mar 17, 2025 • 24min
Geheimzinnig oermens ontdekt
Ruim een miljoen jaar geleden viel in het huidige Noord-Spanje een oermens in een holte in de grond. Nu hebben archeologen een stuk van zijn (of haar) gezichtsbotten teruggevonden: de vroegst bekende mens van West-Europa. Wat voor nieuwe blik werpt dit op het leven van onze verre voorouders? Met Maarten Keulemans. Ondertussen in de Kosmos gaat het theater in! Reserveer nu kaarten voor onze eerste liveshow, donderdag 5 juni in theater DeLaMar. Kaartjes verkrijgbaar via volkskrant.nl/live Presentatie: Tonie MuddeMontage: Lotte GroenendijkEindredactie: Julia van Alem en Corinne van DuinSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Mar 10, 2025 • 30min
Zijn we een slaaf van social media algoritmes? Zo pak je de macht terug
Filmpjes die inspelen op je onzekerheden of verlangens, berichten prominent op je scherm die woede bij je oproepen. Social media platforms als TikTok, X en Instagram halen alles uit de kast om je zo lang mogelijk gekluisterd te houden op hun netwerk. Maar hoe werken die algoritmes precies? En: wat kun je doen om zelf de macht terug te pakken? Techredacteuren Simoon Hermus en Laurens Verhagen leggen het uit, en vertellen ook over hun eigen hoogte- en dieptepunten op social media. Presentatie: Tonie Mudde. Montage: Lotte Groenendijk Eindredactie: Julia van Alem en Corinne van Duin Deze apps werden getipt in de podcast: One Sec https://one-sec.app/Intenty https://www.intenty.app/Forest https://www.forestapp.cc/ See omnystudio.com/listener for privacy information.

Mar 3, 2025 • 24min
Deze dokters lossen medische mysteries op
Ellen de Visser, een toegewijde medisch verslaggever, deelt haar inzichten over de Witte Raven, een team artsen dat medische mysteries oplost. Ze beschrijft hoe patiënten met onverklaarde klachten wanhopig naar antwoorden zoeken. Het gesprek gaat in op de uitdagingen bij het diagnosticeren van zeldzame ziektes en de cruciale samenwerking tussen verschillende specialisten. Daarnaast worden enkele indrukwekkende case studies belicht, wat het belang van erkenning en een goede relatie tussen huisarts en patiënt onderstreept.

9 snips
Feb 24, 2025 • 20min
Waarom wetenschappers zo opgewonden zijn over een nieuw spookdeeltje
George van Hal, Ruimtevaartexpert bij de Volkskrant en specialist in sterrenkunde, deelt zijn inzichten over de fascinerende wereld van neutrino's, de spookdeeltjes die door ons heen bewegen. Hij bespreekt de bouw van een onderwatertelescoop in de Middellandse Zee die helpt deze mysterieuze deeltjes te onderzoeken. Recent werd een extreem krachtige neutrino ontdekt, met spannende implicaties voor ons begrip van het universum. De opwinding onder wetenschappers illustreert hoe deze ontdekkingen ons zicht op de Oerknal en zwarte gaten kunnen veranderen.

12 snips
Feb 17, 2025 • 31min
Waar zijn toch de 3 zoenen gebleven? Dit is er blijvend veranderd sinds corona
Maarten Keulemans, wetenschapsredacteur bij de Volkskrant, bespreekt de blijvende veranderingen sinds de coronapandemie. Hij onthult hoe de voorspellingen over minder vliegreisgedrag en betere omgang met dieren vaak niet zijn uitgekomen. Het gesprek gaat verder over de impact op gezondheidszorg, zoals uitgestelde behandelingen en long covid, en het verdwijnen van sociale gewoonten zoals de drie zoenen. Ook komen veranderingen in werkstructuren en de psychische impact op jongeren aan bod.

18 snips
Feb 10, 2025 • 23min
Het is oorlog in de ruimte (maar niemand die het ziet)
In dit gesprek met George van Hal, een ruimtevaartexpert en commentator gespecialiseerd in militaire ruimtevaart, worden de verborgen oorlogen in de ruimte onthuld. Hij legt uit hoe afhankelijk we zijn van satellieten en de toenemende dreiging van ruimtewapens, zoals die van Rusland. De impact van nucleaire tests in de ruimte en de kwetsbaarheid van onze satellietinfrastructuur komen aan bod. Ook de rol van Europese defensiesatellieten en de strategische plannen van Nederland worden besproken en de risico's van ruimtepuin voor de moderne samenleving.


