Studio Energie

Grote oliebedrijven, zoals bp, staan voor grote uitdagingen door dalende prijzen en politieke druk. De impact van het Draghi-rapport op de gasmarkt wordt verkennend besproken. Chevron's baas uit zijn frustraties over Biden, terwijl Canada en Mexico zich in de LNG-situatie willen mengen. De energietransitie in Europa komt aan bod, met focus op hernieuwbare energie en de rol van lange termijncontracten. Ook worden recente ontwikkelingen in LNG-projecten en de gevolgen voor de financiering van energietransities behandeld.

In een even helder als snoeihard rapport heeft Mario Draghi de EU met z’n neus op de feiten gedrukt: Europa staat er slecht voor. Verregaande hervormingen zijn nodig, ook op het gebied van de zware industrie, grondstoffen en energie. Wat moet de EU doen? Wat kán de EU doen? Ik vraag het aan Leon de Graaf die als ‘sustainability advocate’ bij Sustainable Public Affairs in Brussel koplopers in de energie en industrie bijstaat.

Europa is voor veel van z’n grondstoffen sterk afhankelijk van niet-Europese landen, zoals China. Zélf meer uit de grond halen stuit op verzet, zoals de afgelopen maanden in Servië tegen de winning van lithium. En winning is nog maar één onderdeel. Hoe kan Europa meer in z’n eigen behoefte gaan voorzien? Dat vraag ik aan Benjamin Sprecher, industrieel ecoloog gespecialiseerd in kritieke grondstoffen en supply chain resilience.

Op 2 september vond op het schip Prinses Amalia de viering plaats van de bouw van Porthos, het project voor het transport en de opslag van CO2 in een leeg gasveld op de Noordzee. Is Porthos inderdaad wegbereider van meer CCS in Europa, wat de Europese Commissie hoopt? Want het klopt dat Brussel er fors op inzet, maar dat wil nog niet automatisch zeggen dat het ook gebeurt. Wat is er voor nodig? En welke lessen kunnen we trekken uit Porthos? Over dat en meer praat ik met Jan Willem van Hoogstraten (ceo EBN), Willemien Terpstra (ceo Gasunie) en Mechthild Wörsdörfer (adjunct-directeur generaal DG Energie, Europese Commissie).

In deze aflevering: het opblazen van Nord Stream en hoe het vonnis in een arbitragezaak ook de mogelijk toekomstige uitvoer van gas door Gazprom naar Europa vrijwel onmogelijk maakt. We hebben kort nieuws over steenkool (gaat financieel top) en groene waterstof (gaat financieel helemaal niet top), over innovatie in de oliewinning en over de energieprijzen in Groot-Brittannië. Uitgebreid aandacht is er voor ontwikkelingen in Scandinavië, vooral Noorwegen.

Voor het garanderen van een doeltreffend en betaalbaar aanbod van schone waterstof, zijn dringend maatregelen nodig. Dat is de oproep van de Nederlandse, Duitse en Belgische waterstof-belangenverenigingen. Hoog tijd voor actie, zeggen de drie. Wat moet er precies gebeuren? Wie is er aan zet? En wie betaalt de rekening? Dat vraag ik, In Search of Europe's Energy Future, aan Marcel Galjee, de voorzitter van NLHydrogen, de Nederlandse waterstof-branchevereniging.

Alles over wat er op de internationale energiemarkt gebeurt, en waarom. Met Hans van Cleef, senior energie-econoom bij Publieke Zaken. Rapport Publieke Zaken & Quo Mare: 'Grote kostenverschillen in keuzes klimaatbeleid' https://publiekezaken.eu/marktupdates-preview/grote-kostenverschillen-in-keuzes-klimaatbeleid/

Met de presentatie van haar ‘political guidelines’ heeft Ursula von der Leyen de lijnen voor de nieuwe Europese Commissie uitgezet. Om zowel de broeikasuitstoot als de energieprijzen omlaag te krijgen, komt er onder meer een Clean Industrial Deal. Over dé grote opgave voor de nieuwe commissie, de resultaten van de vorige en de politieke verhoudingen in Brussel, praat ik In Search of Europe's Energy Future met Tom Berendsen, de CDA-fractievoorzitter in het Europees Parlement.

Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, deelt haar visie over de ambities van de EU op energiegebied. Ze bespreekt de samenwerking tussen Franse partijen en de impact van de nieuwe Labour-regering. De Europese Rekenkamer biedt een kritische blik op de waterstofplannen, wat een oproep tot realisme wordt. Daarnaast worden de financiële uitdagingen van de energietransitie besproken, inclusief de rol van fossiele brandstoffen en de noodzaak van overheidsinterventie. Een boeiende reflectie op de toekomst van duurzame energie!

Onlangs nam mijn gast na drieëntwintig jaar afscheid als directeur van het Haagse Centre for International Energy Policy (CIEP). Decennialang werkte ze op het snijvlak van energie, geopolitiek en economie, onder meer als hoogleraar in Groningen. Hoe staat Europa er op dit moment voor? Hoe zijn we in deze positie beland, maar belangrijker: hoe kan het continent zich de komende jaren het best staande houden? In Search of Europe’s Energy Future praat ik deze aflevering met Coby van der Linde.