De Jortcast

Wie is Javier Milei? De man die met zijn kettingzaag de bureaucratie van de Argentijnse overheid te lijf ging. Milei is nu anderhalf jaar aan de macht en tegen alle verwachtingen in zijn de eerste economische indicaties goed.  Aan tafel bij Jort Kelder is dr. Susana Menéndez aangeschoven, Latijns-Amerika expert en van origine Argentijnse. Zij schetst voor ons een beeld van het huidige Argentinië en verklaart hoe Milei aan de macht kwam. Ook Edin Mujagic, econoom, is te gast bij Jort. Hij volgt met interesse het Argentijnse libertaire experiment. Voor wie denkt, wat is het nummer van Mercedes Sosa (Gracia a la vida) kort? Dat hebben we vanwege auteursrechten moeten kortwieken, maar prachtig nummer  - dus zoek het online op!

Op vrijdag 9 mei vierden we ‘de Dag van Europa’ – maar viel er eigenlijk wel wat te vieren? Opeens wankelde de stemming voor bondskanselier Merz, de verkiezingen in Roemenië leiden niet tot het ‘gewenste’ resultaat en er schijnt in geopolitiek opzicht ook van alles gaande te zijn. Echt feestelijk kun je het allemaal niet noemen. Maar prof. dr. Theresa Kuhn ontwaart een lichtpunt: dankzij de dreiging van buitenaf is het vertrouwen in Europa lang niet zo groot geweest als nu. Niets verbroedert zo als een gemeenschappelijke vijand. Maar is het voldoende om de toekomst van Europa veilig te stellen?

Theresa Kuhn is directeur van het Amsterdam Center for European Studies en expert in moderne Europese geschiedenis. Christiaan Vinkers is psychiater en specialist in stress en burn-out. Ze bespreken de stijgende huurprijzen in Nederland en de rol van expats op de woningmarkt. Ook gaan ze in op de uitdagingen van vrouwelijke politici en de toenemende nationalistische tendensen in Europa. Daarnaast legt Vinkers uit waarom burn-out zo vaak voorkomt in Nederland en welke maatschappelijke gevolgen dit met zich meebrengt.

Tim Sweijs, defensiespecialist en auteur van 'De oorlog van morgen', en Tobias van Gent, militair historicus en expert op het gebied van de meidagen van 1940, delen hun inzichten over moderne oorlogsvoering. Ze bespreken de rol van drones en autonome wapens in Oekraïne, en de ethische implicaties daarvan. Daarnaast analyseren ze de hybride oorlogsvoering van Rusland en de impact ervan op de westerse samenleving. Bezuinigingen op de krijgsmacht en de noodzaak voor een sterke Nederlandse defensie worden ook onder de loep genomen.

Tobias van Gent, militair historicus en docent aan het University College Roosevelt, duikt in de Nederlandse militaire geschiedenis tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij onthult hoe Zeeland maandenlang weerstond tegen de Duitse invasie in 1940. Het gesprek belicht ook de tekortkomingen van het Nederlandse leger destijds en trekt parallellen naar hedendaagse defensiethema's, waaronder de noodzaak van een sterke wapenindustrie en de rol van dienstplicht in de huidige krijgsmacht. Een fascinerende combinatie van geschiedenis en actualiteit!

Waarom is Trump zo Oekraïne-avers? Wat is de rol van Europa? En wie is de grootst gevreesde vijand: China? Op veel plekken in de wereld heerst onrust sinds het presidentsschap van Trump.  Met dr. Tim Sweijs, directeur van onderzoek aan het Haags Centrum voor Strategische Studies (HCSS), zoeken we naar ratio in de waanzin en verheldert Sweijs het grote schaakspel van Trump. Waar hij gedreven lijkt door macht en eigenbelang, schuilt er mogelijk toch meer meer achter zijn grillige aanpak. Artikelen:Tim Sweijs: De Slinger van een WereldijkMargaret MacMilan in The Atlantic: This Is the Way a World Order Ends

Dit is de gehele uitzending van dr Kelder en Co waar Jort Kelder belt met NSC-europarlementariër Dirk Gotink die strijdt tegen de invoer van Chinese spullen die ook vaak slecht zijn voor de gezondheid. Dr. Tim Sweijs (HCSS) legt het grote plan van Donald Trump uit. De jonge dr. Aad van Heusden (Erasmus) heeft onderzocht hoe het algoritme op je telefoon je aankopen beïnvloedt en wat daartegen te doen is. Dr. Tobias van Gent (Roosevelt) heeft een boek geschreven over de Zeeuwse meidagen in 1940 waar na de capitulatie van Nederland nog weken werd doorgevochten. 

We hebben net als apen een oerdrift om te domineren of gedomineerd te worden. In deze tijd van wereldwijde spanningen is het opvallend: de autoritaire leider is terug en klopt zichzelf vanuit die machtspositie bovenop de rots op de borst. Waarom hebben we sympathie voor Bokito's als Trump, Poetin en  Xi Jinping? Deze week geen gewone Jortcast, maar een speciaal college van prof. dr. Mark van Vugt, evolutionair psycholoog en directeur van het Amsterdam Leadership Lab (VU). Hij legt bloot waarom wij als kuddedieren vallen voor die autoritaire leiders die als haviken die boven ons cirkelen.

Reinier Kooiman, fiscalist en auteur van 'De sterkste schouders', deelt zijn revolutionaire visie op belastingen. Hij pleit voor het afschaffen van alle belastingen en het heffen van slechts 8,5% op vermogen. De discussie draait om de eerlijkheid en realiteitszin van dit plan, met aandacht voor vermogensongelijkheid en de uitdagingen van belastingontwijking. Ook de impact van belasting op migratie door rijke Nederlanders komt aan bod, terwijl Kooiman gelooft dat belasting betalen als een volksfeest gezien kan worden, mits het eerlijk is.

Er is veel kritiek op de regering Trump, maar het uitgangspunt was; we gooien het roer om en gaan groots leven. We gaan met z'n allen naar Mars! Nu heeft de Italiaanse Meloni daar bij haar bezoek aan het Witte Huis aan toegevoegd 'Make The West great again'.  Maar moeten we dat wel willen en hoe groot is de kans dat dat lukt? Jort Kelder vraagt het aan dr. Maarten Boudry en prof. dr. Ewald Engelen.