Argos Actueel

(00:00) Gekaapt door gas: hoe de fossiele lobby de Oekraine-oorlog gebruikte De Russische invasie van Oekraïne in 2022 schokte Europa. Terwijl de energieprijzen stegen, zag de gaslobby haar kans schoon. Oude klimaatbeloftes werden opzijgeschoven voor nieuwe, miljarden kostende LNG-projecten. Hoe kreeg de fossiele industrie in crisistijd weer zoveel invloed in Brussel? Argos reconstrueert de strategie van de gaslobby. We ontdekken hoe zij de oorlog gebruikten om het Europese energiebeleid naar hun hand te zetten. (37:00) Uithuisplaatsingen: Nederlandse overheid veroordeeld door Europees Hof Nederland is onlangs flink tot de orde geroepen in een historische uitspraak van het Europees Hof voor de rechten van de Mens over uithuisplaatsingen. De uitspraak, samen met twee recente rapporten over uithuisplaatsen, legt bloot wat er niet functioneert in het systeem.  De moeder van een destijds éénjarig kind is onterecht het gezag ontnomen, oordeelt het Europees Hof. Er is geen goed onderzoek gedaan naar de situatie, en toch zijn er vervolgens ingrijpende beslissingen genomen. Deskundigen vinden de uitspraak belangrijk, omdat ze gelijkenissen zien met veel andere zaken. Dat blijkt ook uit het recent verschenen onderzoek ‘Terugplaatsing na gedwongen uithuisplaatsing’ en uit het rapport van de commissie-Hamer, die het verband onderzocht tussen de toeslagenaffaire en uithuisplaatsingen. Wat kan er beter en hoe? Hoogleraar Mariëlle Bruning en staatssecretaris Teun Struycken reageren.  Presentatie: Liesbeth Staats  Redactie ‘fossiele lobby’: Pepijn Keppel en Ronja Boer Redactie ‘uithuisplaatsingen’: Judith Konijn  Deze uitzending is tot stand gekomen met steun van Free Press/Postcode Loterij Fonds.

Europese leiders praten de laatste tijd volop over de noodzaak tot meer samenwerking op het gebied van veiligheid en defensie. Maar hoe veilig zijn EU-missies voor lokaal personeel? Afghaanse vrouwen die voor de Europese politiemissie werkten zitten vier jaar na de overname door de Taliban nog steeds ondergedoken, in afwachting van een evacuatie. In deze aflevering vertelt Argos-journalist Pamela Kalkman over de achtergebleven vrouwen die zij sprak in onder andere Afghanistan. Wie is er verantwoordelijk voor hun lot? En wat betekent deze gang van zaken voor andere Europese missies in het buitenland? Kijk ook naar Argos tv: ‘De vrouwen die Europa niet redde’ via argosonderzoekt.nl of NPO Start.   Presentatie: Eric ArendsRedactie en montage: Katinka van de Wall Eindredactie: Nikki van der WestenTechniek: Alfred KosterProductie: Alex HeringaSound Design: Joost Wesseling

Hoe kon de Surinaamse oud-president Desi Bouterse, veroordeeld voor de Decembermoorden, tot zijn dood uit handen van justitie blijven? Waar dook hij onder, wie hielp hem, en waarom? Met het oog op de naderende verkiezingen in Suriname is die vraag juist nu belangrijk. Want degenen die hem hielpen, zitten mogelijk nog aan de knoppen.   Onderzoeksjournalist Sylvana van den Braak is te gast in Argos. Zij ontrafelt in de podcast ‘Bouta’s laatste zet’ van Argos en Investico, samen met Linda van der Pol, zijn laatste jaar op de vlucht.  Presentatie: Liesbeth Staats Redactie: Sylvana van den Braak en Linda van der Pol 

In september 2023 stuurt het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een opmerkelijke brief naar de Tweede Kamer. Het ministerie geeft erin toe onrechtmatig persoonsgegevens van mensen binnen de moslimgemeenschap te hebben verzameld. In de afgelopen maanden mochten de eerste betrokkenen hun dossier inzien. Het gaat, inderdaad, uitsluitend om moslims. Juist dit ministerie was vaak gesprekspartner van de moslimgemeenschap.   Argos kreeg inzage in een aantal van deze dossiers, sprak met betrokkenen en reconstrueerde: wat is hier gebeurd?    Presentatie: Eric Arends Redactie: Rik Delhaas en Lara de Boer 

Steeds vaker moeten wetenschappers zich bij integriteitscommissies verantwoorden voor hun onderzoeken. Burgers beklagen zich daar over fraude of plagiaat. Maar gaan die klachten wel echt over integriteit? Of worden de procedures ook uitgevochten om onwelgevallige uitkomsten van onderzoek in diskrediet te brengen? En wie gebruikt zulke procedures eigenlijk?  Argos duikt in het grijze gebied van integriteitskwesties aan de universiteit. Worden wetenschappers monddood gemaakt?  Presentator: Liesbeth Staats  Redactie: Hansje van de Beek  

Wie nu op internet kijkt, kan rustig een vakantie-appartementje boeken op de bezette Westelijke Jordaanoever. Volgens het internationaal recht zijn de Israëlische nederzettingen illegaal. Hoe kan het Nederlandse bedrijf Booking.com daar dan toch zijn activiteiten voortzetten? En wat is de rol van ons eigen ministerie, dat officieel een ‘ontmoedigingsbeleid’ heeft?  In deze podcast vertelt Argos-journalist Nina van Raay over haar onderzoek naar vakantieverblijven in bezet gebied. En ze sprak anoniem met medewerkers van het bedrijf in Amsterdam. Kijk ook naar Argos tv: ‘Booking in de Westbank’ via argosonderzoekt.nl of NPO Start.  Presentatie: Eric ArendsRedactie & montage: Katinka van de Wall Eindredactie: Nikki van der WestenTechniek: Alfred KosterProductie: Alex HeringaSound Design: Joost Wesseling

Hansje van der Beek en Pepijn Keppel, onderzoekers op het gebied van illegale handel in bedreigde diersoorten, delen hun bevindingen over de schubdieren en de impact van stroperij op biodiversiteit. Rob Bauer, hoogleraar financiering, bespreekt de rol van Nederlandse pensioenfondsen in deze handel en de ethische dilemma's van duurzame investeringen. De discussie onthult hoe deze fondsen onbewust bijdragen aan de achteruitgang van bedreigde diersoorten en roept vragen op over transparantie en verantwoordelijkheid in financieel beleid.

(00:00) Zo spoorde de Rabobank terroristen op Wat gebeurt er als commerciële banken terroristen opsporen? Onze redactie krijgt een kijkje achter de schermen via een geheim document van de Rabobank. Met een lange lijst van soms zeer opmerkelijke ‘kenmerken’ van hun klanten zouden medewerkers terroristen moeten herkennen. Maar sommige van deze ‘red flags’ gelden voor wel heel veel mensen. Helpt dit echt om terroristen op te sporen? En wat zijn de gevolgen voor de bankklanten?  (46:43) Handelde de overheid illegaal bij verzamelen patiëntendata GGZ?  De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) verzamelde persoonlijke gegevens van alle cliënten in de geestelijke gezondheidszorg in Nederland. Het ging uiteindelijk om de data van meer dan 500 duizend mensen die bij een psychiater en psycholoog in behandeling waren. De data werden gebruikt om een algoritme te ontwikkelen dat de zorg in Nederland moet verbeteren. Maar is het gebruik van zoveel data wenselijk, of zelfs toegestaan? En wordt de zorg er ook echt beter van? Daarover bogen drie rechters zich onlangs in de eerste zitting aangespannen door bezorgde cliënten en behandelaars tegen de NZa. Argos was bij de zitting en geeft een update uit dit dossier.  Presentator: Rik Delhaas Redacteur reportage: Saar Slegers Redacteur studiogesprek: Nina van Raay & Jochem van Leeuwen 

Mohamed Shahim, Europarlementariër en vicevoorzitter van de Sociaal-Democratische Eurofractie, duikt diep in het klimaatbeleid en de gemiste kansen van de afgelopen decennia. Hij bespreekt de impact van het neoliberalisme en de invloed van de olielobby op de klimaatafspraken, met specifieke aandacht voor Shell. Ook wordt de noodzaak voor samenwerking binnen Europa en de verschuiving naar hernieuwbare energie onderstreept. Shahim roept op tot urgente actie om de klimaatafspraken te halen en de fossiele brandstoffen te verminderen.

Het kabinet halveert de subsidiepot voor zorg aan onverzekerden. Slecht nieuws voor kwetsbare groepen als daklozen, arbeidsmigranten en ex-gevangenen. Zij dreigen straks hun zorgkosten zelf te moeten betalen - ook als ze platzak zijn. Argos onderzoekt hoe het kan dat in Nederland mensen door het vangnet vallen, en ontdekt: wie geen adres heeft, bestaat niet. Presentatie: Rik DelhaasRedactie: Gidi Pols en Jochem van Staalduine Rectificatie: in de reportage spreken we abusievelijk over stichting Humanitas, dat moet zijn vereniging Humanitas.