

NRC Onbehaarde Apen
NRC
Onbehaarde Apen is de wekelijkse wetenschapspodcast van NRC. Presentatoren Gemma Venhuizen en Karlijn Saris bespreken met de wetenschapsredactie kleine ontdekkingen, wilde theorieën, wereldschokkende inzichten en alles wat daar tussenin zit.
Episodes
Mentioned books

Nov 5, 2025 • 27min
De evolutie van onze bloedgroepen, waarom hebben we er 388?
Karlijn Saris, medisch redacteur, bespreekt een nieuwe DNA-test van Sanquin die 366 van de 388 bloedgroepen kan bepalen. Sander Voormolen, ook medisch redacteur, legt uit waarom er zo veel bloedgroepen zijn en hoe deze zijn geëvolueerd, met voorbeelden van resistentie tegen malaria. Ze bespreken de impact van het nauwkeuriger matchen van bloed voor patiënten die transfusies nodig hebben, evenals de historische achtergrond van bloedgroepontdekkingen en de rol van culturele interpretaties en het bloedgroepdieet.

Oct 29, 2025 • 44min
Kunstmatig maanlicht en nep-eb en vloed: kan kweekkoraal de riffen redden?
Nienke Beintema, een wetenschapsjournalist met een passie voor mariene biologie, en Floor Boon, een klimaatjournalist met ervaring in koraalherstel, bespreken de urgentie van koraalbehoud. Ze duiken in de bijzondere wereld van koralen, hun bedreigingen door klimaatverandering en kweekprojecten. Floor onthult innovatieve technieken zoals koraal-IVF en de samenwerking met lokale vissers. Daarnaast benadrukken ze het belang van het tegengaan van klimaatverandering om herstelprojecten effectief te maken.

Oct 22, 2025 • 49min
Hoe klonk het Nederlands 300 jaar geleden - en hoe klinkt het over 300 jaar?
Hendrik Spiering, taalkundige en auteur gespecialiseerd in de geschiedenis van het Nederlands, bespreekt klankveranderingen en de evolutie van dialecten. Ellen de Bruin, journalist en taalcommentator, vertelt over de stand van zaken van de Nederlandse taal, van de dalende leesvaardigheid tot de invloed van straattaal. Ze behandelen hoe Nederlands zich de komende driehonderd jaar zou kunnen ontwikkelen en de zorgen rond het verdwijnen van dialecten. Wat blijven we over een paar eeuwen verstaan als we terugkijken?

Oct 14, 2025 • 34min
Hoe chimpanseeonderzoeker Jane Goodall icoon werd van de natuurbescherming (en bijna ruzie kreeg met Gemma)
Jane Goodall, de Britse wereldberoemde chimpanseeonderzoeker en natuuractivist, is op 91-jarige leeftijd overleden. Op 26-jarige leeftijd veranderde ze de primatologie met haar onderzoek naar het gedrag van chimpansees. Later werd ze een icoon voor hoop en natuurbescherming. Maar zijn er ook controverses, zoals de kritiek op haar werkwijze en de beschuldiging van plagiaat en zelfs zelfverzonnen quotes. Wie was Jane Goodall? En hoe groeide zij uit van een verlegen secretaresse uit tot de wereldberoemde natuuractivist? Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Karlijn SarisGast: Gemma VenhuizenRedactie en montage: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Oct 8, 2025 • 15min
Nobelprijs voor scheikunde voor „een nieuw soort moleculaire architectuur”
Woensdag wonnen Susumu Kitagawa, Richard Robson en Omar M. Yaghi de Nobelprijs voor Scheikunde voor de ontwikkeling van „een nieuw soort moleculaire architectuur”: metaal-organische raamwerken. Redacteuren Steven Frölke en Sander Voormolen leggen de ontdekking uit en bespreken de toepassing ervan in de praktijk.Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Karlijn SarisGasten: Steven Frölke en Sander VoormolenRedactie en montage: Rosa van Toledo Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Oct 7, 2025 • 16min
Nobelprijs voor natuurkunde naar tastbaar maken van quantum-effect
De Nobelprijs voor de Natuurkunde is dinsdag uitgereikt aan John Clarke (1942 ), Michel H. Devoret (1953) en John Martinis (1958) voor hun onderzoek naar de eigenschappen van quantummechanica op menselijke schaal. Redacteuren Dorine Schenk en Sander Voormolen leggen de ontdekking uit en de toepassing ervan in de praktijk.Aanvulling: toen John Martinis in 2019 beweerde quantum supremacy of quantum advantage te hebben bereikt, ging dat over één specifieke taak die op een gewone computer waarschijnlijk langer zou duren . Hij heeft nooit gezegd dat zijn quantumcomputer beter kan rekenen dan een gewone computer.Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host:Host: Karlijn SarisGasten: Dorine Schenk en Sander VoormolenRedactie en montage: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Oct 6, 2025 • 16min
Nobelprijs voor geneeskunde voor fundamenteel onderzoek naar immuunsysteem
De Japanse Shimon Sakaguchi en Amerikaanse Mary E. Brunkow en Fred Ramsdell deden fundamentele kennis op over de manier waarop het immuunsysteem eigen overactieve afweercellen tot bedaren kan brengen. Niki Korteweg en Sander Voormolen bespreken deze ontdekking en de invloed ervan op de klinische praktijk. Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Karlijn SarisGasten: Niki Korteweg en Sander VoormolenRedactie en montage: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Oct 1, 2025 • 46min
Horror in de nacht: luis, schurftmijt en bedwants slapen graag met jou in één bed
In deze aflevering bespreken Hendrik Spiering, bioloog en wetenschapsjournalist, en Karlijn Saris, medisch expert op het gebied van infecties en huidziekten, de wereld van bedbewoners zoals luizen, schurftmijten en bedwantsen. Ze duiken in de evolutie van deze parasieten en hun rol in de menselijke geschiedenis. Karlijn deelt waardevolle inzichten over schurft, de symptomen en behandelingen. Hendrik relativeert de angst voor luizen en legt uit hoe deze parasieten ons iets vertellen over onze evolutie. Een mix van spannende feiten en persoonlijke ervaringen!

Sep 24, 2025 • 31min
De vulpen is een natuurkundig hoogstandje – van capillaire werking tot oppervlaktespanning
Ellen de Bruin, een vulpenliefhebber en expert in inkt, en Karel Knip, een technieker met interesse in de geschiedenis van vulpennen, bespreken de fascinerende wereld van vulpenmechanica. Ze onthullen hoe capillaire werking en lucht-inktbalans bepalend zijn voor schrijfervaring. Daarnaast duiken ze in de geschiedenis van inkt en de evolutie van kleuren, terwijl ze waarschuwen voor het risico van het uitlenen van je vulpen. Ontdek de geheimen achter de perfecte inktmix en de kunst van het schrijven met een vulpen!

Sep 17, 2025 • 28min
Met één infuus genezen van MS of bloedkanker? Het lijkt mogelijk met deze immuuntherapie
Karlijn Saris, een wetenschapsjournalist met een talent voor diepte-interviews, onthult de veelbelovende ontwikkelingen rond CAR-T-therapie. Deze innovatieve behandeling, die eerst veelbelovend was voor kanker, toont nu ook potentieel in de strijd tegen auto-immuunziekten. Saris praat over de hoge kosten en de poging van Nederlandse ziekenhuizen om zelf deze therapie te produceren. Ook worden de werkingsmechanismen van CAR-T en patiëntverhalen besproken, wat een fascinerend kijkje biedt in de toekomst van genezing.


