Bureau Buitenland

Hij zit al tien weken vast, de Bahreinse asielzoeker Ali Mohammed al-Showaikh. Hij is in zijn vaderland gearresteerd nadat hij door Nederland was uitgezet. En dat is geen verrassende zet van de Bahreinse regering. Hierover: Midden-Oosten deskundige Leo Kwarten.

Om Rusland te begrijpen moeten we niet Russische kranten lezen, maar Russische romans’, zei ooit de Russische anarchist Kropotk in over de kracht van de Russische literatuur om gebeurtenissen te verklaren. Maar waar blijven de nieuwe talentvolle schrijvers uit Rusland? Het bleef lange tijd stil, maar in de popcultuur zijn wel interessante ontwikkelingen gaande. En volgens het Kremlin ontwikkelt dat zich niet de goede kant op en daarom grijpt het in. Over wat er cultureel gaande is in Rusland te gast: Hans Boland, slavist, vertaler en schrijver, en Eva Cukier, Ruslandredacteur bij NRC.

Politiek verzet in Italië. Een groeiend aantal Italiaanse burgemeesters nemen stelling tegen het strenge anti-migratiebeleid van Matteo Salvini. Die heeft vanuit Rome een streng veiligheidsdecreet uitgevaardigd, in de hoop migranten af te schrikken. Hierover: Italië-correspondent Angelo van Schaik.

In aanloop naar de Europese Verkiezingen, krijgen we nog veel te horen over die ‘eigenzinnige’ EU-landen in Centraal Europa, zoals Hongarije en Polen. Landen die niet zomaar meedoen met wat er in Brussel besloten wordt. Polen speculeert nu al over nieuwe machtsverhoudingen in Europa, na de Europese verkiezingen. Waarbij de koers nationalistischer wordt, en Europasceptisch. En dat komt het land goed uit, want juist Polen is verwikkeld in een harde juridische en politieke strijd met de Europese Commissie. Tot nu toe krijgt de anti-EU koers van de Poolse regeringspartij steeds de steun van de meerderheid van de Poolse bevolking. Zelfs als die partij bezig lijkt met het uitkleden van de rechtsstaat. Waar komt die steun onder de bevolking vandaan, hoe verhoudende Polen zich tot Europa en hoe goed kennen wij de Polen eigenlijk? Te gast: Jenne Jan Holtland, de afgelopen twee jaar correspondent voor de Volkskrant in Warschau, en Dore van Duivebode, auteur van ‘Mijn Poolsehuis’ en programmamaker bij de VPRO.

Het dichtstbevolkte land van Afrika, Nigeria, kampt inmiddels niet alleen met geweld door terreurgroep Boko Haram, maar ook met conflicten tussen herders en boeren. Daarnaast maken aanhoudende corruptie en een trage economie dat het volk mort. President Buhari beloofde vier jaar terug verandering door corruptie aan te pakken en Boko Haram uit te roeien. Die belofte is niet ingelost en de vraag is of de Nigeriaanse kiezer hem nog een termijn gunt bij de verkiezingen in februari. Vanavond speciale aandacht voor de politieke situatie in de grootste Afrikaanse economie met Nigeria-deskundige David Ehrhardt van de Universiteit Leiden en onze correspondent in Lagos Femke van Zeijl.

Waarop moeten we in 2019 echt letten, als het om Europa gaat? Hoe loopt het af met de Brexit nu de politiek in het Verenigd Koninkrijk zich zo onvoorspelbaar toont. Ontkomen we echt niet aan een keiharde ‘No Deal’ in maart? Welke schaduw werpt dat op de Europese Verkiezingen in mei en hoe sterk is de Frans-Duitse as in Europa nog, nu Merkel op weg is naar de uitgang en Macron kampt met forse problemen in eigen land. We vragen het René Cuperus van Instituut Clingendael en Hanco Jurgens van het Duitsland Instituut.

Een van de grote verhalen dit jaar waren de karavanen van vluchtelingen uit Midden Amerika die via Mexico naar de Verenigde Staten proberen te komen. De meerderheid van deze migranten reist nog altijd alleen of in kleine groepjes, wat veel gevaarlijker is. Verslaggever Edwin Koopman ging in Mexico langs bij een hulppost waar zuster Liz hulp biedt aan migranten op weg naar het noorden.

Oeganda wordt internationaal bejubeld om zijn opengrenzenbeleid voor vluchtelingen. In korte tijd ving het land meer dan 1 miljoen Zuid-Soedanezen op die werden gehuisvest tussen de lokale bevolking. Terwijl de oorlog in Zuid-Soedan voortduurt, krijgen deze kampen een steeds permanenter karakter. Afrika-correspondent Saskia Houttuin reisde naar het Rhino Refugee Settlement in Noord-Oeganda waar Zuid-Soedanese vluchtelingen en Oegandezen kriskras door elkaar wonen.

Israël wilde in april een grote groep Afrikaanse vluchtelingen uitzetten. Het ging met name om Eritrese en Soedanese asielzoekers die niet naar hun eigen land konden worden teruggestuurd. Tegen de gedwongen uitzetting werd fel geprotesteerd, onder andere door joden die de Holocaust hebben overleefd en nu Israëlisch staatsburgers zijn. Ook de uit Nederland afkomstige Annelien Kisch en Ilana Drukker zetten zich in voor deze zaak. Annelien Kisch komt uit een gezin waarvan de ouders in het verzet zaten en onderduikers in huis hadden. En Ilana Drukker heeft vanaf 1942 zelf moeten onderduiken als jong kind.

De Verenigde Naties zetten een nieuw team op om met behulp van kunstmatige intelligentie honger de wereld uit te helpen. De Nederlander aan het roer van dat nieuwe team heeft jarenlange buitenlandervaring. Als adviseur was hij betrokken bij de onafhankelijkheid van Zuid-Soedan in 2011, hij bemiddelde in het conflict op Cyprus en werkte de afgelopen jaren voor de humanitaire tak van de VN in Oost-en Zuidelijk Afrika. Vanavond is Dirk-Jan Omtzigt te gast in Bureau Buitenland.